Ciekawostki żywieniowe

Jak zdrowo żywić przedszkolaka?

Myśląc o zdrowiu dzieci powinniśmy mieć na uwadze sposób ich żywienia. To od nas dorosłych zależy, czy dieta naszych pociech będzie bogata w produkty zawierające niezbędne do ich rozwoju wartości odżywcze. „Pamiętajmy jednak, że najmłodsi też ludzie, dlatego ich dania mają być nie tylko zdrowe, ale i apetyczne!” – apeluje mgr inż. Barbara Dąbrowska-Górska, mama, dietetyk i specjalista z zakresu żywienia niemowląt i dzieci.

Troska o odpowiednie żywienie przedszkolaka przejawia się w różnych postawach rodziców. Niektórzy nie układają dla dzieci specjalnej diety i podają im dania, które przygotowali dla całej rodziny. Inni przyrządzają dla swoich pociech bezbarwne „pożywne” papki, których sami pewnie nie zjedliby ze względu na brak smaku i estetycznego wyglądu.
Rodzice łatwiej poradzą sobie z karmieniem i przygotowywaniem posiłków zapoznając się z poradami dietetyka dotyczącymi najważniejszych zasad zdrowego żywienia dzieci.

Zasada pięciu posiłków

Przedszkolak jada pięć posiłków: trzy główne (I śniadanie, obiad, kolacja) oraz dwie przekąski (II śniadanie i podwieczorek). Dzieci w wieku przedszkolnym nie powinny jadać dokładnie tak, jak dorośli, jednak zasada pięciu posiłków dziennie obowiązuje także najmłodszych.

Gotuj smacznie i dbaj o estetykę posiłków

Posiłki przedszkolaka powinny być smaczne, kolorowe, apetyczne i pachnące. To, czy wyrośnie z niego smakosz ciekawy nowych wrażeń kulinarnych, otwarty na nieznane smaki i produkty, zależy w dużej mierze od tego jak rodzice podchodzą do przygotowywania i spożywania posiłków. Dlatego tak ważne jest, aby od najmłodszych lat traktować żywienie dzieci serio jako ważną dziedzinę życia, której należy poświęcić czas i uwagę. Trzeba dbać o estetykę posiłków, ich smak, kolor oraz sposób w jaki podajemy je na stół.

Warzywa i owoce w każdym posiłku

Nic nie zastąpi bogactwa witamin, składników mineralnych, związków przeciwutleniających i błonnika pokarmowego, jakie oferują nam owoce i warzywa – żadna tabletka, żadna multiwitamina. Dlatego nad dziećmi trzeba pracować, nawet jeśli polubienie tej grupy produktów miałoby zająć kilka lat. Świetnie sprawdza się tu zabawa w kuchnię – w sklepach można już kupić pluszowe lub drewniane modele warzyw i owoców – kolorowe i zachęcające. To może być początek kulinarnej przygody!

Produkty mleczne przyjacielem kości

Bez względu na to, czy Wy, rodzice, jesteście zwolennikami picia mleka, czy nie, musicie pamiętać, że mleko oraz przetwory mleczne to jedne z najlepszych źródeł wapnia w diecie przedszkolaków. Produkty mleczne powinny gościć w jadłospisach najmłodszych co najmniej dwa razy dziennie, nie tylko ze względu na wapń. Są także świetnym źródłem witaminy B2, pełnowartościowego białka, a także bakterii probiotycznych (produkty fermentowane) „uszczelniających” śluzówkę przewodu pokarmowego, co zapobiega zatruciom, wzmacnia odporność i reguluje wypróżnienia.

Ryby i dzieci mają głos, czyli rybka dwa razy w tygodniu

O rybach mówi się ostatnio dużo i często. To dobrze, że wracają do łask! Dzieje się tak głównie ze względu na dobroczynne działanie nienasyconych kwasów z rodziny omega-3, które wspierają rozwój układu nerwowego najmłodszych, a także mają działanie wzmacniające odporność. Które gatunki podawać przedszkolakom? Ryby morskie zawierają więcej składników mineralnych w tym jodu, często jednak są zanieczyszczone niebezpiecznymi związkami jak rtęć czy dioksyny. Dlatego maluszkom lepiej podawać ryby słodkowodne lub małe ryby morskie, bezpieczne będą dorsz, sola, flądra, pstrąg. Uważaj na takie ryby jak panga czy tilapia, są to ryby które zawierają śladowe ilości cennych tłuszczy omega 3, dlatego nie warto ich kupować. Dzieciom powinno się podawać raczej ryby tłuste takie jak np. łosoś, halibut czy makrela, bo w nich znajduje się najwięcej prozdrowotnych kwasów tłuszczowych. Z ryb słodkowodnych dużo omega-3 ma pstrąg. Nie obawiaj się ryb mrożonych jeśli nie masz możliwości kupienia świeżej ryby, kup mrożoną. Pamiętaj jednak aby pozwolić jej powoli odmarznąć, nie odmrażaj ryb w mikrofalówce bo ryba wówczas cenne składniki odżywcze.

Zastanawiasz się czasem, czy twoje dziecko na przedszkolnej diecie będzie rosło zdrowo? A może boisz się, że, jedząc w przedszkolu, łatwiej może się zatruć? Sprawdzamy, kto i w jaki sposób dba o żywienie przedszkolaków.

Już zapoznałaś się z wychowawczyniami w przedszkolu, obejrzałaś zabawki i piękne sale. Ciągle jednak zastanawiasz się, co twoje dziecko będzie tam jadało, czy nie będzie chodziło głodne? A może zostanie zmuszone do zjedzenia szpinaku, którego tak nie znosi? I czy aby na pewno jego jadłospis będzie dobrze skomponowany?

Kontrola przedszkolnego jadłospisu

Za żywienie dziecka w przedszkolu odpowiedzialna jest intendentka, która zajmuje się prawidłowym komponowaniem posiłków dla dzieci. Jadłospisy układa zgodnie z zaleceniami dietetyków. O ich przestrzeganie w państwowych przedszkolach dba Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna

(SANEPID), która przeprowadza kontrole oceniające m.in. przedszkolne jadłospisy.

Zasady żywienia w przedszkolu

To podstawowe zasady komponowania przedszkolnego jadłospisu:

  • Każdy główny posiłek w przedszkolu musi zawierać produkt będący źródłem białka zwierzęcego (może to być mięso lub nabiał). W jego składzie musi się również znaleźć owoc lub warzywo.
  • Ważne jest urozmaicenie posiłków. To znaczy, że na obiad nie podaje się kilku ciężkostrawnych potraw (np. zupy grochowej i bigosu) lub dań przyrządzonych tą samą techniką kulinarną (np. smażonej ryby i frytek). Ideałem jest posiłek lekkostrawny z dodatkiem gotowanych i surowych warzyw.
  • W przedszkolnych posiłkach przeważać muszą pokarmy zmuszające do żucia. Bo jeśli zbyt często podaje się trzylatkowi papki, dziecko nie uczy się prawidłowo żuć (to ma negatywny wpływ na zgryz), a poza tym rozleniwia się i po jakimś czasie po prostu nie chce mu się pogryźć nawet skórki z chleba.
  • Posiłki dla dzieci nie są zbyt słone ani zbyt słodkie, nie używa się substancji konserwujących, używa się tylko naturalnych przypraw i ziół
  • Posiłków dla dzieci nie przygotowuje się z półproduktów
  • Przedszkolne menu uwzględnia bieżącą porę roku i wykorzystuje owoce i warzywa sezonowe, bo to one zawierają najwięcej witamin i składników mineralnych. Zimą częściej sięga się po mrożonki.

Kaloryczność i wartość odżywcza posiłków w przedszkolu

Intendentka dba również o kaloryczność, oraz wartość odżywczą posiłków . Według zaleceń dzienna norma żywienia dla dzieci w wieku 4-6lat powinna wynosić 1400ckal i choć liczba ta może się wydawać zbyt duża, trzeba pamiętać, że dziecko nie jest zmuszane, a jedynie zachęcane do zjedzenia całego posiłku.

Od 1 września 2016r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie grup środków spożywczych stosowanych w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży , do którego placówki publiczne mają obowiązek się stosować .

Zasady higieny w przedszkolu

W celu uniknięcia zatruć, w przedszkolach muszą być przestrzegane zasady higieny.

  • Zaopatrzenie robi się tylko w sprawdzonych sklepach i hurtowniach. Kupuje się produkty znanych producentów, z ważnym terminem przydatności do spożycia.
  • Dba się o czystość: kucharki używają wyparzaczy, oddzielnych desek do krojenia mięsa, warzyw czy pieczywa, a dzieci przed każdym posiłkiem muszą umyć ręce.

Czy dzieci mogą przynosić do przedszkola własne jedzenie?

Ponieważ przedszkole bierze odpowiedzialność za żywienie dzieci na swoim terenie, nie powinny one przynosić własnych kanapek czy smakołyków. Poza tym dziecko powinno jadać regularnie. Gdy przed obiadem zje przyniesioną przez siebie paczkę paluszków, nie będzie mieć już apetytu na zupę i drugie danie. Przedszkole zapewnia dzieciom  całodzienny dostęp do wody pitnej.

 

JAK ZACHĘCIĆ DZIECKO DO PICIA WODY?

Najlepiej, by dziecko piło wodę bez dodatków, jeśli jednak maluch nie daje się łatwo przekonać – są na to sposoby. Woda stanie się dla Twojego dziecka bardziej atrakcyjna, jeżeli wzbogacisz ją smakowo odrobiną soku z cytryny, pomarańczy lub kiedy dodasz do niej trochę mięty albo kawałek zielonego ogórka.
Poznaj inne sposoby, które pomogą przekonać dziecko do picia wody.

woda

Urozmaicaj naczynia, w których podajesz wodę; niech pije ją przez fantazyjnie wykonaną słomkę, z kolorowego kubeczka lub bidonu.

Pamiętaj, aby woda była zawsze pod ręką i w zasięgu wzroku Twojego dziecka. Dzięki temu w każdej chwili będzie mogło dać Ci znać, że chce pić. Chwal je, kiedy pije wodę lub gdy samo o nią poprosi. Jej spożycie zwiększaj małymi kroczkami.

Wykorzystuj wspólne zabawy do przekazania dziecku wiedzy o znaczeniu wody. Ciekawym eksperymentem dla malucha może być na przykład przemiana lodu w wodę – przy okazji możesz zwrócić mu uwagę na jej doskonałe właściwości.

Dzieci naśladują swoich rodziców i przejmują ich nawyki żywieniowe. Dawaj dobry przykład, gasząc pragnienie wodą.

KUSZĄCA SŁODYCZ – CZY DA SIĘ JĄ CZYMŚ ZASTĄPIĆ?

Poprawiają humor, dają poczucie radości. Są uwielbiane przez dzieci i dorosłych …słodycze. Te tradycyjne – sklepowe, oprócz rozkoszy dla podniebienia, nie wnoszą do organizmu nic, co wpływałoby na poprawę zdrowia. Wręcz przeciwnie dostarczają jedynie „pustych kalorii” i wielu szkodliwych dodatków. Mamy jednak na to sposób – zdrowe słodkie przekąski – czyli produkty, które zapewne już znasz, ale nie od ich słodkiej strony.

Podstawową zasadą jaką należy się kierować przy wyborze produktów do zdrowszej diety jest czytanie ich składu – im mniej składników, tym produkt mniej przetworzony, bardziej naturalny. Kolejność występowania poszczególnych składników na etykiecie też jest ważna. Jeśli w składzie produktu, na pierwszym lub drugim miejscu występuje cukier – odłóż go z powrotem na półkę.

Fotolia 53900271 Subscription Monthly M-Resizer-800W codziennym jadłospisie chęć na coś słodkiego można zaspokoić wybierając, następujące produkty:

Owoce

Owoce stanowią najlepszą naturalną formę zdrowych, słodkich przekąsek. Należy jednak pamiętać, że swą słodycz zawdzięczają naturalnie występującym cukrom. Nie należy zatem jeść ich ponad miarę. Zalecana porcja owoców w ciągu dnia to np. 1 szklanka (drobnych owoców) lub 1-2 jabłka czy duża pomarańcza itp. Owoce, które w szczególności zasługują na uwagę to: truskawki, jeżyny, borówki, jagody, wiśnie, brzoskwinie, jabłka, pomarańcze, gruszki, kiwi. Są niskoenergetyczne, a jednocześnie dostarczają wielu witamin i składników mineralnych. W połączeniu z jogurtem naturalnym czy maślanką to świetny pomysł na deser lub drugie śniadanie.

Słodkie warzywa

Jednym z warzyw, które może zaspokoić chęć na słodkości jest marchewka. Ze względu na to, że jest słodka i chrupiąca, pomaga w walce z chęcią do podjadania. Inne słodkie warzywa, chętnie wykorzystywane, jako smakowita przekąska to m.in.: bataty, buraki. Bataty są słodszymi rywalami naszych polskich ziemniaków. Zawierają też dużą dawkę likopenu, poprawiający pracę serca, a także selen, wit. B6, witaminę E oraz foliany. Można je jeść pieczone, grillowane czy gotowane. Mogą być bazą do wykonania ciasta lub puddingu. Z kolei burak, ze względu na wysoką zawartość błonnika, daje poczucie sytości i hamuje apetyt na słodycze. W jego skład wchodzi tryptofan – aminokwas odpowiadający za poczucie szczęścia, działa więc podobnie jak czekolada.

Domowe muesli

Kolejnym rozwiązaniem jest samodzielnie sporządzona mieszanka muesli – suszone owoce, nasiona, pestki, płatki owsiane, jaglane, gryczane, są dobrym rozwiązaniem w chwilach największej chęci na słodycze. Dostarczają dużą dawkę witamin z grupy B, błonnika, węglowodanów złożonych, co wpływa pozytywnie na nasz metabolizm i odczucie sytości.

Orzechowe kuleczki lub batoniki

Orzechy w połączeniu ze słodkimi owocami suszonymi są świetną alternatywą dla sklepowych słodkości. Takie przysmaki obfitują w witaminy m.in.: B, E i składniki mineralne – magnez, żelazo czy cynk. Dostarczają również dużą ilość białka oraz tłuszczu – w szczególności w nienasycone kwasy tłuszczowe, które mają działanie przeciwzapalne oraz zmniejszają poziom „złego” cholesterolu LDL.

Domowe zdrowe batoniki to połączenie owoców suszonych, orzechów, pestek i ewentualnie naturalnych płatków. Aby uzyskać odpowiednią konsystencję batonika możesz dodać odrobinę miodu naturalnego lub masła orzechowego bądź pastę tahini.

Uwaga! Ze względu na ich wysoką kaloryczność – zjadaj je z umiarem.

Przepis na kokosowe kuleczki jaglane

Składniki:

  • 60g kaszy jaglanej
  • 100g wiórków kokosowych + około 30g – do obtoczenia
  • 1,5 łyżki miodu
  • Aromat migdałowy 2-3 krople
  • Migdały bez skórki – ok 20 sztuk
  • Olej rzepakowy 2 łyżki

Wykonanie:

1. Kaszę jaglaną przelać wrzątkiem, aby pozbyć się posmaku goryczki. Następnie ugotować ją w niewielkiej ilości soli w proporcji 2:1 (2 razy więcej wody niż kaszy).

2. Po ugotowaniu odsączyć i odstawić do ostudzenia.

3. Wiórki kokosowe podsmażyć na patelni z miodem, do uzyskania złocistego koloru i połączenia składników.

4. Następnie połączyć kaszę z wiórkami i aromatem oraz olejem i dokładnie wymieszać. Formować kulki wielkości orzecha włoskiego – do środka włożyć migdał i obtoczyć w wiórkach. Smacznego!!! ?

DLACZEGO WARTO JEŚĆ SEZONOWE OWOCE I WARZYWA?

Późna wiosna i lato to znakomita okazja, by do codziennego menu włączyć większe ilości warzyw i owoców. Te ciepłe miesiące to właśnie okres, w którym mamy dostęp do bogactwa różnorodnych, kolorowych darów roślin. Warzywa i owoce są również znakomitym źródłem witamin i składników mineralnych, których tabletki multiwitaminowe nie zastąpią.

pobrane

Najważniejszą zasadą w teorii sezonowego odżywiania, jest spożywanie tych produktów, które rosną i dojrzewają w aktualnej porze roku. To znaczy, że podczas zakupów, wybieramy jedynie te warzywa i owoce, które naturalnie pojawiają się w tym czasie. Z pojęciem sezonowości łączy się również lokalność. Polega ona na wyborze tych produktów, które naturalnie są dostępne w naszej strefie klimatycznej. Mówi się nawet, że najlepiej, by rosły jak najbliżej naszego miejsca zamieszkania (oczywiście, większość z nas nie może sobie na to pozwolić). 

Sezonowość i lokalność warzyw i owoców (ale także innych produktów spożywczych) to jeden z elementów zdrowej diety.

Zdrowie

Warzywa i owoce to naturalne bogactwo witamin i składników mineralnych, które zapewniają odpowiednie funkcjonowanie organizmu. Warto również pamiętać, że zawierają substancje przeciwutleniające, które zapobiegają zniszczeniom, wywołanym przez wolne rodniki. Warzywa i owoce dodają nam energii (zawierają występujące naturalnie cukry proste i złożone) oraz wzmacniają naszą odporność. Zawarty w nich błonnik pokarmowy, usprawnia i reguluje procesy trawienne, a także korzystnie wpływa na poziom cholesterolu. Nic dziwnego, że najnowsza Piramida Żywienia (opracowana przez IŻŻ) umieściła warzywa i owoce u podstawy, jako najważniejszy element diety. Pamiętajmy: wszelkie preparaty witaminowo-mineralne, nie są w stanie zastąpić naturalnych ich źródeł.

Dlaczego warto?

Sezonowe i lokalne warzywa oraz owoce powinny być podstawą naszej diety. Klimat i miejsce uprawy powinny decydować, które z nich pojawią się w naszym aktualnym menu. Takie produkty, które naturalnie występują w dane porze roku, są najbardziej optymalnie wyposażone (odpowiednia zawartość) w witaminy, składniki mineralne i substancje biologicznie czynne. Kupowane wtedy, gdy są już naturalnie dojrzałe i gotowe do spożycia, będą najzdrowszym, najmądrzejszym, ale również najsmaczniejszym wyborem żywieniowym. 

Dzięki stosowaniu zasady lokalność przy zakupie warzyw i owoców, minimalizujemy straty witamin i składników mineralnych, które zachodzą podczas transportu i przechowywania (warto chociażby porównać dowóż pomidorów polskich i np. włoskich..). Wspomnieć należy również o wszelkich zabiegach konserwujących, zapewniających atrakcyjny wygląd oraz odpowiedni smak. Lokalne warzywa i owoce „nie przebywają” aż tak długich tras, by wymagały poddania takim procesom.

Warzywa i owce występujące sezonowo i lokalnie, są również mądrym wyborem ze względu na ich cenę. W odpowiednich miesiącach będą po prostu tańsze, dzięki czemu nie będziemy musieli martwić się o domowy budżet.

Egzotyka na talerzu

Czy warto w takim razie wybierać egzotyczne owoce i warzywa? Oczywiście, sięganie po takie artykuły nie będzie dla nas szkodliwe i nie powinniśmy się ich obawiać. Produkty egzotyczne posiadają ciekawe smaki, interesujący wygląd oraz sporo wartości odżywczych. Warto, byśmy byli otwarci na kulinarne „ciekawostki” i pokazywali również tę różnorodność warzyw i owoców naszym dzieciom. Jednak, w codziennym żywieniu, podstawą powinny być te lokalne i sezonowe.

Kalendarz sezonowości

W celu zapoznania się, które warzywa i owoce naturalnie występują w danych porach roku, warto zaopatrzyć się w tzw. kalendarz sezonowości. Taki kalendarz obrazuje, które produkty roślinne występują w danej porze roku. Dzięki temu zakupy będą jeszcze prostsze :).

Wybór produktów sezonowych i lokalnych powinien być elementem zdrowej i zbilansowanej diety całej Rodziny. Sięgając po takie warzywa i owoce, możemy w pełni korzystać z ich zdrowotnych i smakowych walorów, dodatkowo nie obciążając swojego budżetu. Stawiajmy na lokalność i sezonowość! Uczmy tego również swoje dzieci!

3 PRZEPISY OBFITUJĄCE W WITAMINĘ D

Wyjaśnialiśmy ostatnio zasadność suplementacji dzieci witaminą D w zależności od pory roku lub sytuacji. Przyjmowanie suplementu jest faktycznie wyjściem szybkim i wygodnym. Jedna mała tabletka i problem z głowy. A gdyby tak cześciowo pokryć zapotrzebowanie na tę witaminę ze źródłami pokarmowymi? Co można zaserwować dziecku, by doładować zapasy witaminy D w smaczny sposób?

ryby

Najgoatszym i dobrze przyswajalnym źródłem pokarmowym witaminy D są ryby. Oczywiście, produkty mleczne, jaja oraz produkty spożywcze fortyfikowane, również są jej źródłem, jednak zdecydowanie mniej obfitym. Jeżeli chcielibyśmy uzupełnić nimi zapotrzebowanie na witaminę D w ciągu dnia, musielibyśmy zjeść ich naprawdę duże ilości!

W zależności od wybranego gatunku ryb, już pewne ich ilości (np. 100-150 gramów) pokrywają dzienne zapotrzebowanie na tę słoneczną witaminę. Wszystko byłoby dobrze, gdyby tylko nasze maluchy faktycznie chciały ryby jeść. Czasem wszelkie starania i błagania nie pomagają, a już tłumaczenie kwestii zdrowotnych zupełnie nie spotyka się ze zrozumieniem. Rozwiązaniem tej sytuacji będzie podanie na obiad czegoś interesującego, estetycznego i nie smakującego „typowo rybnie”. Jeszcze lepszy efekt zostanie osiągnięty, gdy do przygotowania posiłku zaprosicie swoje pociechy!

Przedstawiamy 3 przepisy, które smakują naprawdę świetnie i są dobrze akceptowane przez dzieci. Zdecydowanie warto wypróbować je w swoim domu!

  1. Łososiowy fast food

Składniki:

250 g filetu z łososia

1/3 szklanki ugotowanej kaszy jaglanej

1 cebula średniej wielkości

1 ząbek czosnku

2 łyżki posiekanej natki pietruszki

1 łyżeczka musztardy

szczypta ostrej/słodkiej papryki w proszku

sól i pieprz, sok z cytryny, oliwa

do podania: bułka grahamka, sałata rukola/roszponka, dobrej jakości keczup, cebula czerwona, ser żółty, pomidor

Wykonanie:
1. Mięso z łososia umyć i drobno posiekać lub rozdrobnić robotem kuchennym. Cebulkę pokroić w kostkę i podsmażyć na łyżce oleju/oliwy, pod koniec dodać przeciśnięty przez praskę czosnek oraz posiekaną natkę pietruszki.
2. Cebulkę, czosnek i natkę dodać do łososia. Ugotowaną kaszę jaglaną zmiksować na gładką pastę, razem z musztardą dodać do miski z łososiem.
3. Doprawić solą, pieprzem i chili, skropić sokiem z cytryny, dobrze wymieszać. Uformować 4 kotleciki, najlepiej w naoliwionych dłoniach. Smażyć na rozgrzanej patelni po około 2 minuty z każdej strony.
4. Podawać na bułce pełnoziarnistej z ulubionymi dodatkami

  1. Zapiekanka warzywno-rybna

Składniki na ok 5-6 porcji: 

ryż naturalny (lub kasza bulgur) – ok 200g

2 pory (tylko biała część)

2 papryki kolorowe

2 duże filety z tilapii

śmietana 12% ok.100ml

ser żółty/mozzarella

sok z cytryny, sól morska, pieprz do smaku, ulubione zioła

Wykonanie:
1. Ryż ugotować w osolonej wodzie. Pora i paprykę umyć, oczyścić i pokroić na małe kawałki. Ser żółty zetrzeć na tarce.
2. Rybę umyć, skropić sokiem z cytryny, oprószyć solą i pieprzem, polać oliwą i ugotować na parze lub upiec. Pokroić na małe kawałki.
3. Rozgrzać patelnię z niewielką ilością oleju i poddusić na niej pora z papryką. W razie potrzeby podlać wodą, by lekko zmiękły. Po tym czasie dolać śmietanę, podgrzać, przyprawić odrobiną soli i pieprzu oraz ziołami.
4. W duże naczynie żaroodporne ułożyć kolejno: ryż, rybę, warzywa i posypać serem. Zakryć pokrywkę i zapiekać ok 20-30 minut w temperaturze 180 stopni. Zapiekać ok 20 minut pod folią lub przykrywką.

  1. Klopsiki z pstrąga

Składniki:

400 g filetów z pstrąga

50 g orzeszków piniowych

1 łyżeczka mielonego cynamonu

1 łyżeczka suszonego oregano

1 garść posiekanej natki pietruszki (zastąpiłam bazylią)

100 g bułki tartej

50 g świeżo startego parmezanu

2 jajka „0” lub „1”

sok z 1 cytryny lub limonki

6-7 łyżek oliwy z oliwek rafinowanej

sól morska, pieprz

do podania: domowy sos pomidorowy, kasza pęczak

Wykonanie:
1. 3 łyżki oliwę rozgrzać na dużej patelni. Rybę pokroić w kostkę 2,5 cm i wrzucić ją na patelnię razem z orzeszkami i cynamonem. Doprawić lekko solą morską i pieprzem i smażyć ok. minuty – orzeszki powinny być lekko się zrumienione.
2. Zdjąć z ognia, lekko przestudzić, dodać pozostałe składniki i maczając ręce w wodzie, formować niewielkie klopsiki. Klopsiki układać na talerzu lekko posmarowanym oliwą i schłodzić w lodówce przez godzinę.
3. Na patelni rozgrzać resztę oliwy, partiami smażyć klopsiki na niedużym ogniu, obracając je tak, by rumieniły się równomiernie. Osuszyć na papierowym ręczniku. Usmażone połączyć z sosem, nakładać na talerze, oprószyć ziołami. Podawać z ręcznie przygotowanym sosem pomidorowym i kaszą pęczak.

3 PRZEPISY Z RZODKIEWKĄ, KTÓRE WARTO WYPRÓBOWAĆ!

Sezon na rzodkiewki uważamy za rozpoczęty! Wraz z cieplejszymi, wiosennymi dniami, mamy szansę na zakup dorodnej, różowiutkiej rzodkiewki i przyrządzenia z niej smakowitego dania. Tu właśnie pojawia się problem, bo co właściwie z rzodkiewek można przygotować?

rzodkiewkiRzodkiewka to dosyć niepozorne warzywo, które często jednak pojawia się na naszym stole. Jest szczególnie popularne w okresie „nowalijkowym” i zwane czasem królową nowalijek. Chętnie kładziemy rzodkiewki na kanapki i posypujemy dodatkowo szczypiorkiem – wtedy możemy poczuć, że wiosna faktycznie nadeszła!

Właściwości

Wbrew pozorom to niepozorne, okrągło-podłużne warzywo kryje w sobie wiele pozytywnych dla naszego organizmu właściwości. Już w starożytnej Grecji i Egipcie rzodkiewki były stosowane na poprawę trawienia usprawnienie intelektu oraz pamięci.

Rzodkiewka zawiera większość witamin i minerałów, w mniejszych lub średnich ilościach. Wyróżnia się natomiast dużą zawartością potasu, co może być szczególnie ważne dla osób z nadciśnieniem. Spożywanie rzodkiewek pomaga na dolegliwości związane z układem pokarmowym – usprawnia trawienie, wspiera pracę wątroby oraz woreczka żółciowego. Przypisuje się jej działanie wykrztuśne i łagodzące. Rzodkiewka polecana jest przy problemach z włosami i paznokciami – wzmacnia je i zapobiega łamaniu. Powinna znaleźć się w diecie osób odchudzających się, jako smaczna i niskokalorycza przekąska.

Rzodkiewka kreatywnie

Zdecydowanie najczęściej wykorzystujemy rzodkiewkę jako szybki dodatek do kanapek lub warzywny składnik wyrobionego z jogurtem i przyprawami serka białego. Ewentualnie, ozdabiamy powycinanymi fantazyjnie rzodkiewkami talerze z sałatkami i surówkami. I tutaj często nasza pomysłowość się kończy. Bo przecież co można jeszcze z tego małego, różowego warzywa przygotować? A co z liśćmi? Czy są jadalne? Okazuje się, że kreatywnych kulinarnych możliwości jest wiele :). A wszystkie smaczne, kolorowe i ciekawe. Czas odmienić standardowe spojrzenie na rzodkiewkę jako „warzywa-dodatku”! Pokażmy, że rzodkiewka może być wyśmienitą królową potrawy. Do dzieła :).

1. Wiosenna zupa rzodkiewkowa
Składniki:
-1l bulionu warzywnego
-1/2 kg pęczków rzodkiewki
-garść listków świeżej bazylii
-1 większa cebula
-100g sera feta
-1 łyżka masła klarowanego lub oleju rzepakowego
– sól, pieprz do smaku

Wykonanie:
1. Rzodkiewki umyć, pozbawić ogonków, pokroić w grubsze plastry. Cebulę obrać i drobno pokroić.
2. Na patelni rozpuścić masło/olej, wrzucić cebulę i podsmażać do uzyskania złocistego koloru.
3. W garnku zagotować bulion, wrzucić pokrojone rzodkiewki, dodać podsmażoną cebulkę i liście bazylii, gotować przez około godzinę, aż rzodkiewki będą miękkie.
4. Następnie dodać ser feta, doprawić solą i pieprzem, całość dokładnie zmiksować. Podawać posypane prażonym sezamem i listkami bazylii.

2. Aromatyczna rzodkiewka grillowana
Składniki:
– 10 sztuk średnich rzodkiewek z liśćmi (najlepiej ekologicznych)
– 2 łyżki oliwy z oliwek
– sól, pieprz
– 2 ząbki czosnku

Wykonanie:
1. Rzodkiewki umyć, odciąć korzonki i liście. Rzodkiewki i liście osuszyć na papierze.
2. Do miseczki wlać oliwę i przeciśnięty przez praskę czosnek, dobrze rozetrzeć. Dodać pokrojone na ćwiartki/talarki rzodkiewki oraz liście, wymieszać, dodać sól i pieprz, ponownie wymieszać.
3. Rozgrzać mocno patelnię grillową, wrzucam najpierw rzodkiewki – grillować z dwóch stron, aż na rzodkiewkach pojawią się charakterystyczne ślady. Po chwili dodać liście, wymieszać i grillować do momentu zmięknięcia liści. Na koniec posypać sezamem. Podawać z pieczywem.

3. Orzechowe pesto z liści rzodkiewek
Składniki:
-1 duży pęczek liści rzodkiewki
-40 g parmezanu
-40 g orzechów piniowych/migdałów
-6-7 łyżek oliwy extra virgin
-½ pęczka bazylii (opcjonalnie)
-1 ząbek czosnku
-sól, pieprz
-odrobina soku z cytryny

Wykonanie:
1. Liście rzodkiewki dokładnie umyć i odsączyć. Pokroić je z grubsza i przełożyć do blendera, dodać ser, orzeszki, listki bazylii, ząbek czosnku oraz oliwę i zmiksować całość na gładką, jednolitą masę (w razie potrzeby można dodać więcej oliwy).
2. Doprawić do smaku sokiem z cytryny, pieprzem i solą.

Marta Maleczek, dietetyk i edukator żywieniowy, zespół Akademii Zdrowego Przedszkolaka

 

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩

bez cukru

SŁODKIE DESERY BEZ DODATKU CUKRU

Przedstawimy przepisy na dwa smaczne i proste słodkości, które nie zawierają dodatku żadnej substancji słodzącej! Tak, tak, jest to możliwe, a w dodatku bajecznie smakuje! Koniecznie musicie spróbować! Takie słodkości z pewnością posmakują Waszej Rodzinie. Jak tylko spróbujecie pobawić się i pokombinować w kuchni, nie używać cukru a korzystać tylko z produktów naturalnie słodkich (np. dojrzałe banany, owoce suszone), zobaczycie że takie gotowanie wciąga! Jeżeli macie jakieś sprawdzone przepisy, na pyszne słodkości bez dodatku cukru, przyślijcie je o nas – chętnie się z nimi zapoznamy i wypróbujemy :).

Budyń jaglany z karobem (3 porcje)

Składniki:

100 g suchej kaszy jaglanej
– 2 szklanki mleka krowiego lub roślinnego
– 10-11 dużych daktyli
– 1 łyżeczka oleju kokosowego
– 1 i 1/2 łyżki karobu w proszku
– 2-3 łyżki mleka roślinnego
– szczypta soli

Przygotowanie:

1. Kaszę jaglaną ugotować w mleku do miękkości (ok. 30-40 min), często mieszając. Do gotującej się kaszy dodać daktyle, karob, olej kokosowy i szczyptę soli.
2. Gdy kasza z daktylami już mocno się rozgotuje, przełożyć do misy i dokładnie blendować na gładką masę. Można dodać jeszcze trochę mleka, by uzyskać pożądaną konsystencję. Dokładnie wymieszać i przełożyć do miseczek, ozdobić ulubionymi owocami.

Ciasteczka owsiano-migdałowe bezglutenowe

Składniki:

300 g świeżych daktyli
– 1/2 szklanki mąki ryżowej
– 1/2 szklanki mąki amarantusowej
– ok. 90 g amarantusa ekspanowanego
– 100 g rozpuszczonego oleju kokosowego
– 2 łyżki zmielonego siemienia lnianego
– 120 g bezglutenowych płatków owsianych
– 1 łyżka ekstraktu waniliowego
– kilka kropel ekstraktu migdałowego
– 1/2 łyżeczki mielonego cynamonu
– szczypta gałki muszkatołowej i szczypta soli

Przygotowanie:

1. Daktyle z dodatkiem oleju kokosowego, ekstraktu waniliowego i migdałowego, przypraw i soli zblendować na gładką masę. W większej misce wymieszać pozostałe składniki, następnie dodać do nich zblendowaną masę i dokładnie wymieszać.
2. Z masy uformować kulki o wielkości orzecha włoskiego i układać na blaszce. Spłaszczyć je dłonią, by uzyskać okrągłe ciasteczka.
3. Piec w piekarniku nagrzanym do 170 st. C na ok. 15-20 min.

 

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

PRZEPISY NA DOMOWE CHLEBY

Wybrać pieczywo dobrej jakości o odpowiednim składzie nie jest łatwo. Najczęściej w sklepach i piekarniach znajdziemy pieczywo pszenne, żytnie bądź mieszane. Tymczasem asortyment mąk, z których można piec chleb jest dużo większy.

Mąka gryczana – wszyscy znamy kaszę gryczaną, kiedy ziarna gryki drobno zmielimy otrzymamy z niej doskonałą mąkę. Jest to produkt naturalnie bezglutenowy, polecany dla wszystkich osób, które eliminują gluten ze swojej diety. Jest bogatym źródłem składników mineralnych, takich jak potas, magnez, żelazo czy cynk oraz witamin z grupy B i witaminy E. Jak na produkt zbożowy ma w swoim składzie dużo białka – aż 12g w 100g oraz niezbędnego aminokwasu – lizyny. Zawiera dużo błonnika i ma niski indeks glikemiczny. Można ją stosować do potraw zarówno wytrawnych jak i słodkich. Jest bardzo plastyczna i doskonała do produkcji chleba, ciast, babeczek czy naleśników.

Mąka jaglana – powstaje ze zmielonych ziaren prosa i jest naturalnie bezglutenowa. Wśród innych mąk wyróżnia się przede wszystkim wysoką zawartością żelaza oraz błonnika, ale jest również dobrym źródłem magnezu, potasu, cynku oraz witamin z grupy B. Można z niej przygotowywać nie tylko chleby, ciasta czy naleśniki ale również budynie i kisiele.

Mąka z amarantusa – nie zawiera glutenu, jest za to bogata w skwalen, czyli tłuszcz o działaniu prozdrowotnym. Ma silne właściwości antyoksydacyjne, zmniejsza ryzyko chorób serca, a nawet nowotworów. Zawiera dużo białka roślinnego (13g/100g) oraz błonnika. Jest dobrym źródłem witamin z grupy B i witaminy E. Jest bardzo bogata w magnez, cynk, potas oraz wapń.
Przygotowując chleb samodzielnie możemy do niego dodać ulubione ziarna i orzechy.

maka

Chleb gryczany bezglutenowy

Składniki:

1,5 szklanki mąki gryczanej
• 1,5 szklanki mąki ryżowej
• ½ szklanki mąki jaglana lub komosy
• 2/3 szklanki skrobi ziemniaczanej
• około 500-550 ml wody
• 3 łyżki zmielonego siemienia lnianego
• 2 łyżeczki suchych drożdży lub 30 g świeżych drożdży
• 2 łyżeczki ksylitolu, inuliny, cukru lub innego słodu
• 1 łyżeczka soli
• 2 łyżki oleju

Przygotowanie:

1. Zmielone siemię lniane zalać 200 ml wrzątku. Zaparzyć i rozmieszać blenderem ręcznym.
2. Wsypać do miski wszystkie składniki sypkie i wymieszać. Dodać składniki mokre: siemię, wodę, olej, drożdże i wymieszać mikserem. Masa powinna mieć konsystencję budyniu. Jeśli jest zbyt gęsta należy dodać jeszcze wody.
3. Ciasto przełożyć do wysmarowanej tłuszczem i wysypanej mąką formy do pieczenia lub formy do chleba (wtedy najczęściej nie ma konieczności smarowania). Powierzchnię wygładzić mokrą dłonią i oprószyć mąką. Pozostawić pod przykryciem do wyrośnięcia na około 40 – 60 minut. Zależnie od panującej temperatury otoczenia. Chleb wstawić do piekarnika nagrzanego do 190 stopni i piec 50 minut. Wystudzić na kratce.

Mąkę jaglaną można zastąpić mąka z amarantusa.

Chleb razowy z ziarnami

Składniki na 1 bochenek:

300 g mąki pszennej razowej chlebowej
• 100 g mąki żytniej jasnej
• 100 g mąki pszennej chlebowej
• 10 g soli
• 10 g drożdży suchych lub 20 g drożdży świeżych
• 2 łyżki miodu
• 340 ml wody
• 80 g słonecznika
• 80 g pestek dyni
• 20 g maku
• 40 g sezamu
• 60 g lnu
Na posypanie:
• 40 g sezamu

Przygotowanie:
Mąki, sól i suche drożdże wymieszać (ze świeżymi wcześniej zrobić rozczyn). Dodawać stopniowo wodę, miód i nasiona łącząc wszystkie składniki. Wyrabiać aż ciasto będzie gładkie i elastyczne, około 10 – 15 minut. Odłożyć w ciepłe miejsce, przykryte lnianym ręczniczkiem, do podwojenia objętości (około 2 godzin).

Po tym czasie ciasto krótko wyrobić, przełożyć do formy o wymiarach 23 x 10 cm, wysmarowanej masłem i wysypanej otrębami. Naciąć chleb wzdłuż ostrym nożem do połowy głębokości. Posmarować z wierzchu letnią wodą, posypać sezamem. Przykryć lnianym ręczniczkiem, pozostawić do wyrośnięcia, aż ciasto podwoi objętość.

Piec w temperaturze 230ºC przez około 30 minut, aż bochenek postukany od spodu będzie wydawał głuchy odgłos. Wystudzić na kratce

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

SŁODKA ZUPA SELEROWA

Seler nie jest kreatywnie wykorzystywany w naszej kuchni. Głównie dodajemy go w celu polepszenia smaku bulionu lub przygotowujemy z niego surówkę. Ale kto powiedział, że z selera nie da się przygotować czegoś naprawdę smacznego? Potrawy, którą będą zajadać się dzieci i dorośli! Poniżej zamieszczamy przepis na przepyszną zupę z selera. Delikatnie słodką, gęstą i rozgrzewającą. Świetnie komponuje się z ręcznie przygotowanymi grzankami lub tostami.

zupa z seleraTaka zupa selerowa idealnie sprawdzi się jako zimowy, sycący obiad. Wzmocni i rozgrzeje wychłodzony organizm oraz dostarczy wiele cennych witamin i składników mineralnych. Koniecznie wypróbujcie naszą zdrową, selerową propozycję – w domu lub przedszkolu! Smacznego :)!

Zupa z selera

Składniki:

1 duży seler (lub 2) – ok. 1kg
1 duży ziemniak lub dwa mniejsze
1 por – biała część
1 jabłko
2 litry domowego bulionu warzywnego
1 szklanka mleka – krowie lub roślinne niesłodzone
spora szczypta gałki muszkatołowej
sól i kolorowy pieprz – do smaku
olej roślinny

Przygotowanie:

1. Na dnie dużego garnka rozgrzać kilka łyżek oleju, pora pokroić w talarki i dodać do garnka, dusząc go na małym ogniu przez około 5 – 8 minut do czasu, aż będzie miękki i słodki.
2. W międzyczasie selera, ziemniaka i jabłko obrać, a następnie pokroić w drobną kostkę – szczególnie ziemniaki i seler powinny być pokrojone na małe kawałki. Dodać warzywa do pora, dokładnie zamieszać i wlać bulion. Gotować pod przykryciem przez około 20 – 30 minut do czasu, aż warzywa będą bardzo, bardzo miękkie.
3. Ugotowane w bulionie warzywa zmiksować na gładki krem, wlać szklankę mleka i doprawić do smaku solą, pieprzem oraz sporą szczyptą gałki i ponownie zmiksować. Podawać z grzankami lub tostami.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

NAPOJE ROZGRZEWAJĄCE DLA DUŻYCH I MAŁYCH NA ZIMOWE DNI

Kiedy na dworze panoszy się mroźna zima, naturalnie zakładamy ciepły szalik, czapkę czy rękawiczki. Jednak po dłuższym spacerze w mroźny zimowy dzień, nawet ci najcieplej ubrani wrócą do domu przemarznięci. Ciepłe skarpety, sweter czy dodatkowy grzejnik nie wystarczą by, szybko rozgrzaćwychłodzony organizm. Doskonale natomiast sprawdzą się aromatyczne napoje rozgrzewające.

napoje rozgrzewająceRozgrzewające napoje są nieocenione podczas wyziębienia organizmu, przy przeziębieniach, a także w chwilach, kiedy zimowy nastój ulega obniżeniu. Niezwykły aromat i cenne właściwości zawarte w składnikach takiego napoju dodadzą nam energii i siły, a niesamowita moc rozgrzewających przypraw poprawi odporność organizmu i pomoże zwalczyć przeziębienie. Do ich wykonania potrzebujemy tylko kilku składników. Zachęcamy do wypróbowania kilku sprawdzonych przepisów na rozgrzewające napoje, które posmakują zarówno dzieciom jak i dorosłym.

Napar z imbirem, miodem i cytryną

Składniki:
– pół litra wody
– cytryna
– kawałek imbiru (4-5 cm)
– cynamon (w kawałku)
– 2 łyżki miodu

Wodę wlać do małego garnka, dodać pokrojony imbir i cynamon. Wstawić do zagotowania. Gotować ok 2-3 minuty, ostudzić. Kiedy napar będzie ciepły dodać miód i wycisnąć do niego całą cytrynę, zamieszać. Napój podawać ciepły, ale nie za gorący, by nie stracić cennych właściwości miodu.

Herbata malinowa z dodatkami

Składniki:
– litr wody
– 4 łyżeczki herbaty malinowej (dobrej jakości z samych owoców malin, ewentualnie z dodatkiem innych owoców, np. hibiskusa)
– 4 łyżki ekologicznego soku z malin (bez cukru)
– 3 goździki, cynamon w kawałku
– sok z 1/3 cytryny
– kilka plastrów pomarańczy
– 2 łyżki miodu

Herbatkę zalać gorącą wodą, dodać sok z malin, goździki i cynamon. Odczekać do momentu aż napar będzie ciepły, potem wycisnąć do środka sok z 1/3 cytryny i miód, zamieszać. Napój podawać ciepły z plasterkami pomarańczy (pomarańczę przed pokrojeniem należy dokładnie wyszorować szczoteczką).

Herbatka jabłkowo-cynamonowa

Składniki:
– litr wody
– suszone jabłka – duża garść
– kawałek cynamonu
– kilka ziaren kardamonu
– 3-4 goździki
– kawałek imbiru
– 2 łyżki miodu

Wodę wlać do małego garnuszka, dodać garść suszonych jabłek, cynamon, ziarna kardamonu, goździki, imbir pokrojony na kawałki, pogotować ok 2-3 minuty, ostudzić. Kiedy napar będzie ciepły dodać miód, wymieszać. Napój podawać ciepły, ale nie za gorący, by nie stracić cennych właściwości miodu.

Autor: Ewa Buczkowska – dietetyk Akademii Zdrowego Przedszkolaka

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

POKONAĆ PRZEZIĘBIENIE – DOMOWE SPOSOBY WPROST ZE SPIŻARNI

Czy można pokonać przeziębienie bez konieczności wizyty u lekarza? Oczywiście, że można! Są na to sprawdzone domowe sposoby.  Przedstawiamy kilka przepisów na łagodzenie dolegliwości związanych z przeziębieniem, zamiast tabletek i syropów. Takie domowe metody są bezpieczne i 100% naturalne!

katar

Kaszel

Przy takiej dolegliwości idealnie sprawdzi się znany dobrze naszym babciom syrop z cebuli. Od lat wiadomo, że cebula ma właściwości bakteriobójcze oraz przeciwkaszlowe. Syropek należy pić kilka razy dziennie, po spożyciu posiłku i najlepiej 2-3h przed snem.

Przepis na syrop z cebuli:

Drobno posiekaną cebulkę (np. 3-4 sztuki) układamy warstwami, zasypując cukrem lub polewając miodem. Odstawiamy w ciepłe i ciemne miejsce, żeby wydzielał się sok. Po ok. 24h syrop jest gotowy do spożycia.

Katar

Przy „cieknącym” nosie – najczęstszym objawie przeziębienia dobrze sprawdzą się inhalacje, które nie obciążą układu pokarmowego a trafią prosto do dróg oddechowych. Najlepiej przygotować takie inhalacje z dodatkiem olejków eterycznych (np. sosnowy, eukaliptusowy), naturalnych solanek czy innych naturalnych preparatów ziołowych. W trakcie kataru ważne jest spożywanie dużej ilości płynów.

Gorączka

Gdy temperatura ciała wzrasta to znak, że organizm walczy z przeziębieniem. Nie zawsze warto od razu sięgać po leki przeciwgorączkowe – jeśli na termometrze widzimy mniej niż 38,5 st., możemy zastosować domowe napary napotne, które naturalnie mogą obniżyć temperaturę.

Przepis na herbatkę z lipy i sokiem z malin:

2 łyżeczki suszonych kwiatów lipy zalać gorącą wodą i odstawić na 10 minut. Po tym czasie przecedzić, dodać naturalnego soku z malin, łyżeczkę miodu i dokładnie wymieszać.

Domowe antybiotyki

Istnieje mnóstwo naturalnych antybiotyków, które na początku przeziębienia u naszego malucha, rozgrzeją organizm i pomogą walczyć z infekcją. Dobrym pomysłem jest rozpoczęcie kuracji od takich produktów niż od razu sięganie po antybiotyk. Możemy przygotować np.: ciepłe mleko z czosnkiem i miodem, domowy rosół, korzenna miksturę miodową, soki owocowe, herbatkę imbirową, lub syrop czosnkowo-cebulowy.

Przepis na miksturę miodowo-korzenną:

0,5l niezbyt gęstego miodu naturalnego, 2-3 łyżeczki mielonej kurkumy, 3-4 cm startego korzenia imbiru lub 1-2 łyżeczki imbiru suszonego, 20-40 kropel propolisu. Wszystkie składniki wymieszać ze sobą i przechowywać w słoiku. Podawać kilka razy dziennie po jednej łyżeczce.

Przepis na herbatkę imbirową:

1-2 cm korzenia imbiru, sok z połówki cytryny, 1 łyżka naturalnego miodu pszczelego, 1,5 szklanki bardzo ciepłej wody. Obrany i starty na tarce imbir zalać wodą i poczekać aż trochę przestygnie. Następnie dodać sok z cytryny i miód. Dobrze wymieszać i wypić od razu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

ŚWIĄTECZNE PIERNICZKI – BEZGLUTENOWE I TRADYCYJNE

Pierniczki nie mają jednoznacznej historii. Prawdopodobnie w okresie późnego średniowiecza, gdy do Europy przypływały statki z indyjskimi przyprawami, narodził się pomysł korzennych ciasteczek. Na początku mogli sobie na nie pozwolić tylko najbogatsi – przyprawy do pierniczków były bardzo drogie. W Polsce najpopularniejszymi „miastami pierników” były Toruń i Gdańsk, które rywalizowały między sobą o najlepszą piernikową recepturę!

Tradycyjnie pierniczki składają się z mąki pszennej, miodu, cukru, tłuszczu i oczywiście przyprawy korzennej. Wszystko zagniatamy dokładnie. Ciasto musi być jędrne i mieć piękny, brązowy kolor. Jednak, co zrobić w przypadku gdy nasze dziecko jest na diecie bezglutenowej? Czy w ogóle da się przygotować równie smaczne pierniczki bez użycia mąk glutenowych? Oczywiście, że tak :). Nie zawiedziecie Waszych dzieci, a zapewniamy, że taka wersja pierniczków będzie naprawdę pyszna.

Pamiętajcie, że przygotowywanie pierniczków to świetna okazja do spędzenia czasu z całą rodziną! Pieczenie i ozdabianie może być naprawdę wspaniałą zabawą, a dodatkowa pomoc młodych kucharzy na pewno usprawni przygotowywanie Świąt :).

pierniczkiPierniczki tradycyjne

Składniki:

2 szklanki mąki
– 2 łyżki miodu
– 3/4 szklanki cukru
– 1,5 łyżeczki sody oczyszczonej
– 1/2 torebki przyprawy piernikowej
– 1 łyżka masła
– 1 średnie jajko (+ dodatkowo 1 jajko do posmarowania)
– około 1/3 szklanki ciepłego mleka

Przygotowanie:

1. Mąkę przesiać na stolnicę, wlać rozpuszczony gorący miód i wymieszać (najlepiej nożem). Ciągle siekając, dodawać kolejno cukier, sodę, przyprawy, a gdy masa lekko przestygnie – masło i jedno jajko.
2. Dolewając stopniowo (po 1 łyżce) mleka zagniatać ręką ciasto aż będzie średnio twarde i gęste, przypominające ciasto kruche (zapewne nie wykorzystamy całego mleka, bo masa byłaby za rzadka). Dokładnie wyrabiać ręką, aż będzie gładkie, przez około 10 minut.
3. Na posypanej mąką stolnicy rozwałkować ciasto na placek o grubości maksymalnie 1 cm. Foremkami wykrajać z ciasta pierniczki, złączyć resztki ciasta w kulkę, ponownie rozwałkować i wyciąć pierniczki. Smarować rozmąconym jajkiem i układać na blasze wyłożonej papierem do pieczenia w odstępach około 2 – 3 cm od siebie (pierniczki urosną).
4. Piec w piekarniku nagrzanym do 180 stopni (góra i dół bez termoobiegu) przez około 10 – 15 minut. Po wyjęciu z piekarnika pierniczki będą miękkie. Twarde pierniczki przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku przez 1 – 4 tygodnie, po tym czasie znów zmiękną.

Pierniczki bezglutenowe

Składniki:

200 g mielonych migdałów
– 50 g mąki ryżowej, 50g mąki kukurydzianej, 30g mąki ziemniaczanej, 30g mąki kokosowej/wiórków kokosowych
– 1 łyżka przyprawy piernikowej
– 1 łyżeczka sody oczyszczonej
– 2 łyżki cukru
– 100 g miodu naturalnego
– 80 g oleju kokosowego
– 2 żółtka jajek ekologicznych
– 2 łyżki jogurtu naturalnego/greckiego
– białko jaja do posmarowania

Przygotowanie:

1. Piekarnik nagrzać do 180 stopni C. Do miski wsypać mąkę migdałową, dodać wszystkie mąki bezglutenowe, przyprawę piernikową, sodę i cukier. Dokładnie wymieszać.
2. Miód roztopić w rondelku razem z masłem, nie podgrzewając za bardzo masy, przestudzić. Żółtka utrzeć (ok. 10 minut mikserem na małych i średnich obrotach) lub trzepaczką.
3. Do miski z mąką dodać miód z masłem, wymieszać, dodać jogurt, żółtka i znów delikatnie wymieszać masę łyżką.
4. Wyłożyć ją na blat podsypany mąką (np. kokosową) i rozpłaszczyć na grubszy placek (ok. 8 – 9 mm).
5. Wyciąć pierniczki i ułożyć na blaszce do pieczenia wyłożonej papierem.
6. Posmarować roztrzepanym białkiem i piec przez 10 minut. Mniejsze i cieńsze pierniczki należy piec trochę krócej.

Po ostudzeniu przechowywać w pojemniku lub puszce.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

CO NA KANAPKĘ?

Tradycyjna kanapka składa się z pieczywa, masła lub margaryny oraz wędliny bądź sera. Oczywiście powinniśmy do niej dodać również jakieś warzywo. Kanapki mogą jednak wyglądać inaczej, będą ciekawsze i zdrowsze. Szynka kupowana w sklepie jest produktem, który powinniśmy ograniczać w naszej diecie i nie spożywać go codziennie. Niestety zawiera bardzo dużo soli, około 2,5 g w 100 g produktu. Najczęściej skald szynki zawiera dużo więcej pozycji niż mięso, sól i przyprawy. Możemy tam znaleźć konserwanty, zagęstniki i emulgatory, aromaty i barwniki, błonnik, tańsze białka roślinne, czy mięso oddzielone mechanicznie od kości (MOM). Ser żółty jest również bogaty w sól oraz tłuszcz. Dodatkowo znajdziemy w nim konserwanty i barwnik. Często również kupujemy produkt seropodobny, który do złudzenia przypomina ser żółty, jednak znacznie różni się od niego jakością. Zawiera niebezpieczne dla zdrowia utwardzone oleje roślinne.

W takim razie co wybrać na kanapkę? Świetnym rozwiązaniem są pasty kanapkowe, przygotowywane z warzyw, nasion roślin strączkowych czy pestek i orzechów. Nie będą one zawierać żadnych sztucznych dodatków, a ilość dodanej soli zależy od naszych upodobań. Jest to doskonały sposób na zwiększenie ilości warzyw w naszej diecie oraz zdrowych olejów roślinnych z pestek czy orzechów.

Pasta z cukinii i papryki (miseczka)
Składniki:
papryka czerwona 125g (pół)
cukinia obrana i bez gniazd nasiennych 750 g (jedna średnia)
cebula 250 g (dwie), koncentrat pomidorowy 125 g (5 łyżek)
czosnek ząbki 15g (3 szt.)
pieprz 0.5 łyżeczki
papryka słodka 0.5 łyżeczki
curry 0.5 łyżeczki
bazylia 1 szczypta
sól 1 łyżka

Przygotowanie:
Obraną i pozbawioną gniazd nasiennych cukinię ścieramy na grubych oczkach tarki jarzynowej. Oczyszczoną paprykę i cebulę również ścieramy na tarce. Każde warzywo wkładamy do osobnej miski, solimy i odstawiamy na godzinę. Po tym czasie odciskamy z soku, wkładamy wszystko do garnka i gotujemy 30 minut często mieszając. Dodajemy przyprawy, dokładnie mieszamy i gotujemy jeszcze 5 minut. Odstawiamy do ostygnięcia.

Pasta z czerwonej fasoli
Składniki:
Fasola czerwona z puszki 250g (puszka)
czosnek 10g (2 ząbki)
rozmaryn 5g (łyżka)
sok z cytryny 5g (łyżka)
sól, pieprz

Przygotowanie:
Fasolkę z puszki przepłukać zimną wodą i odcedzić. Zmiksować razem z czosnkiem i sokiem z cytryny. Doprawić ostro do smaku solą, pieprzem i rozmarynem. Dokładnie wymieszać.

Pasta z ciecierzycy z papryką (5 kanapek)

Składniki:
Czerwona papryka 125g (pół)
sok cytrynowy 10g (łyżka)
nasiona sezamu 10g (łyżka)
ząbek czosnku 5g
oliwa z oliwek 5g (łyżeczka)
sucha ciecierzyca 45g (1/3 szklanki)
szczypta soli, pieprz

Przygotowanie:
Moczymy ciecierzycę przez 8-12 godzin. Po tym czasie gotujemy ją, aż będzie miękka – przez około 1,5-2 godzin. Paprykę, sok cytrynowy, sezam, czosnek, oliwę i ugotowaną ciecierzycę blendujemy na jednolitą, gładką masę. Gotową pastę doprawiamy odrobiną soli i pieprzu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

Nadziewane_jabłkaJABŁKA NA SŁODKO

Dziś proponujemy Wam słodki i zdrowy deser dla dzieci i dorosłych – jabłka na słodko. Kombinacja rozgrzewającej kaszy jaglanej, soczystych i pysznych jabłek, przeciwzapalnego cynamonu i bogatych w składniki odżywcze orzechów oraz owoców suszonych to rewelacyjne połączenie na zimne i szare „przedzimowe” dni. Idealnie nadaje się nie tylko jako deser, ale również II śniadanie do szkoły lub pracy – zapakujcie takie jabłka na słodko do plecaka/torebki i cieszcie się jego smakiem nawet na zimo!
Jabłka na słodko nadziewane waniliową kaszą jaglaną i orzechami

Składniki:
– 4 niewielkie jabłka
– 1 cm startego świeżego imbiru,
– 2 łyżeczki sproszkowanego cynamonu
– 2 łyżeczki trzcinowego cukru
– 1,5 szklanki ugotowanej kaszy jaglanej
– bakalie – po garści: orzechy laskowe, rodzynki, siemię lniane
– 1 łyżeczka naturalnej wanilii

Przygotowanie:
1.Nastawiamy piekarnik na temperaturę 180° C.
2. Jabłka przekrajamy w poprzek. Z dolnej części wydrążamy miąższ wraz z pestkami – zostawiamy około 5 mm miąższu od skórki.
3. W misce mieszamy kaszę jaglaną, cynamon, imbir, cukier i bakalie.
4. Dolną część jabłka nadziewamy farszem z kaszy jaglanej i przykrywamy górną częścią.
5. Wstawiamy na ok. 25 minut do piekarnika. Gotowe :).

P. S. Nie wyrzucaj miąższu z jabłek! Możesz z niego przygotować nadzienie do ciasta lub dodać do jogurtu!

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

SOKIDOMOWE SOKI OWOCOWE I WARZYWNE

Soki to doskonałe źródło nie tylko dobrze przyswajalnych witamin (szczególnie C i A) i minerałów (potas, wapń, żelazo), ale również błonnika pokarmowego (usprawnia pracę przewodu pokarmowego), przeciwutleniaczy i naturalnych cukrów. Jedna porcja soku owocowego lub warzywnego podczas dnia, może zastąpić jedną z zalecanych 5 porcji tych produktów – pamiętajmy, że WHO zaleca spożywanie przynajmniej 400 g warzyw i owoców na dzień.


Soki są łatwe i szybkie w przygotowaniu, idealnie nadają się na małą przekąskę (dają uczucie sytości), czy dodatek do posiłku – pamiętajmy, że witamina C zawarta w sokach wzmaga wchłanianie żelaza z pożywienia. Naturalne napoje z owoców lub warzyw,
wzmacniają organizm, chronią przed infekcjami, działają oczyszczająco i dodają energii. Ze względu na dużą zawartość prozdrowotnych, łatwo przyswajanych składników,  świetnie wzbogacą dietę osób narażonych na niedobory – dzieci, osób starszych, sportowców, wegetarian i wegan.


Pamiętajmy jednak, że sok ze sklepu nie będzie posiadał tylu składników odżywczych, co sok przygotowany przez nas w domu. Proces produkcji i przechowywania niszczy wiele witamin i składników mineralnych. Najzdrowszym wyborem będą więc napoje przygotowywane
samodzielnie w domu albo te gotowe, ale  jednodniowe, które zachowują większość składników.


Przygotowując soki ręcznie, możemy sami zdecydować jakie owoce lub warzywa dodamy, jakie dodatki wybierzemy, czym doprawimy – możliwości jest naprawdę wiele, zabawa w robienie soków to idealna i 
zdrowa” rozrywka dla dzieci w każdym wieku. Zaletą soku domowego jest również możliwość przemycenia składników, które nie niekoniecznie są lubiane – w innej formie, z odpowiednio dobranymi składnikami, na pewno zasmakują!


Zabierając się za przygotowanie soków, oprócz dobrze skomponowanych smakowo warzyw, owoców i dodatków, warto zaopatrzyć się również w odpowiednie urządzenie – na rynku jest naprawdę bogaty wybór sprzętu, od ręcznych wyciskarek po profesjonalne sokowirówki. Gdy podejmiemy już decyzję, możemy 
rozpocząć sokową rewolucję u siebie w domu! Poniżej kilka propozycji na początek :).

Zdrowy„Kubuś”

Składniki:
500g-marchewek
300-400g-jabłek
100–150ml-wody
2-łyżki soku z cytryny
½ – 1 łyżeczki miodu (opcjonalnie)

można dodać również inne owoce wedle uznania np. banany, truskawki, kiwi, …
sprzęt: blender lub mikser do drinków/ koktajli

Wykonanie:
Marchew obrać, umyć, pokroić w talarki i ugotować w wodzie lub na parze, aż będzie zupełnie miękka (około 20 minut). Odcedzić i przełożyć do miksera lub miski, zmiksować na gładką masę. Jabłka zetrzeć na drobnej tarce i wraz z powstałym sokiem dodać do marchewki, ponownie zmiksować. Wrzucić wybrane owoce – np. banany i zmiksować. Dolać sok z cytryny, dodać miód do smaku oraz wodę i dalej miksować. W razie konieczności można jeszcze rozcieńczyć wodą, do uzyskania ulubionego smaku i konsystencji. Podawać od razu.

 

Sok wielowarzywny na zimne dni

Składniki:
1 średniej wielkości burak
1 łodyga selera naciowego
1 korzeń pietruszki
ok. 0,5 cm imbiru (korzenia)
2 łyżki soku z cytryny
½ -1 łyżeczka cukru trzcinowego

Wykonanie:

Do sokowirówki wrzucamy najpierw pokrojonego i obranego buraka, następnie selera, pietruszkę i na koniec świeży imbir, później wlewamy sok z cytryny i dodajemy cukier trzcinowy. Wszystko razem mieszamy i pijemy od razu po przygotowaniu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

  • KUCHNIA GRECKA

    Tak jak rozwijała się starożytna literatura i sztuka, tak też ewaluowały smaki greckiej kuchni. Jedzenie ma i miało wielkie znaczenie dla Greków zarówno tych starożytnych jak i tych współczesnych. Dawniej, rozmaite przysmaki trafiały tylko na stoły zamożnych, biedniejsi musieli zadowolić się warzywami, owocami i ziarnami zbóż. Ze względu na bardzo dogodne położenie, Grecja była i jest zasobna zwłaszcza w owoce morza oraz ryby, ale również w przepyszne skąpane słońcem owoce.

    Grecy byli prawdziwymi mistrzami w dziedzinie ich podawania, przechowywania i przygotowywania. Ryby wykorzystywano również w medycynie i kosmetyce. Wiele gatunków ryb, które wówczas były serwowane, nadal jest nierozpoznanych i nienazwanych, niemniej jednak historycy i archeologowie pracują nas rozszyfrowaniem historii greckiej kuchni. Sztuka przyrządzania ryb i owoców morza w starożytnej Grecji osiągnęła wysoki poziom. Powstało wiele receptur na rybne dania. Niektórzy preferowali smaki naturalne, inni z kolei przyprawiali je rozmaitymi przyprawami, sprowadzanymi z Dalekiego Wschodu. Ryby smażono na oliwie – bezcennym, greckim tłuszczu roślinnym, polewano je również różnymi sosami lub posypywano serami. Konserwowano je w soli, a następnie transportowano do rejonów mniej zasobnych w rybie smakołyki, lub gotowano je w osolonej wodzie. Bardzo często używano też ryb solonych i suszonych na słońcu. Zapach z pewnością był specyficzny, ale był to prawdziwy rarytas. Mięso innych zwierząt raczej nie cieszyło się popularnością – na stołach pojawiało się jedynie od święta i przeważnie tylko u wyżej sytuowanych.

    Należy zaznaczyć, że jedzenie w starożytnej Grecji miało również podłoże religijne i często rozmaite dania składano w ofierze greckim bóstwom. Według mitologii greckiej, bogowie również ucztowali, żywili się ambrozją, która czyniła ich nieśmiertelnymi i wiecznie młodymi. Do tej pory ambrozja oznacza prawdziwy przysmak.

    Generalnie rzecz ujmując, Grecy byli wielkimi biesiadnikami, a każdy posiłek obficie zakrapiany był winem, z którego Grecja słynie do dziś. To wielkie ucztowanie wynika jeszcze z jednej cechy Greków, a mianowicie z ich gościnności i przyjacielskiej natury, co widać podczas turystycznych wycieczek do tego kraju.

    Tradycyjny grecki posiłek nie może obejść się bez przekąsek – mezedes. Są to zazwyczaj rozmaite greckie sery, pieczywo, które dodawane jest niemalże do każdego posiłku i uważane za istotę pożywienia oraz pasty do chleba. Generalną zasadą, która musi być spełniona, jest dostatecznie ostry smak przekąski, aby pobudzała apetyt. Do najbardziej popularnych przekąsek zalicza się: kolokithakia tyganita- kabaczki smażone, piperies tyganites – paprykę smażoną, skordalia- czyli pastę czosnkowo-fasolową do pieczywa, tzatziki – pastę czosnkową z ogórkami i miętą, oraz wspaniałą grecką fetę. Do wspomnianych wyżej przystawek, pieczywa i sałatek podaje się rozmaite sosy. Wśród najpopularniejszych znajdziemy: ladolemono czyli sos oliwno- cytrynowy, sos pomidorowy mięsny i bezmięsny oraz sos czosnkowy.

    Prym wiodą również rozmaite greckie sałatki, a do najsłynniejszych zaliczana jest sałatka grecka – na bazie świeżych warzyw, fety i oliwek. Popularna jest również sałatka z fasoli – ambelosalata. Dużo sałatek bazuje na świeżych ogórkach, jogurcie, liściach mięty. Znakomitym greckim specjałem jest również sałatka z arbuza, sera feta i liści mięty – wspaniale orzeźwia zwłaszcza w upalne dni. Sałatki bardzo często serwowane są do dań rybnych i mięsnych.

    Bardzo ważną częścią składową dań greckich są rozmaite placki -pites, przygotowywane na bazie ciasta filo – przypominającego ciasto francuskie. Grecy zajadają się tymi plackami i można je dostać niemalże na każdym tradycyjnym greckim straganie, czy w budce z przekąskami. Placki podawane są z rozmaitymi farszami. Prawdziwym rarytasem są placki serowe – tiropita na bazie sera feta, placki szpinakowe – spanakopita, czy placki z niezwykle popularnych w Grecji kabaczków.

    Grecy również lubują się w zupach – supa, które traktuje się jako pożywne danie, gdyż zazwyczaj są przygotowywane na bazie sycących składników: grochu, fasoli, soczewicy z dodatkiem mięs, np. fasolada czy rewithia supa. Popularna jest także zupa mięsna – krestosupa na bazie wołowiny i ryżu.

    Do mięs najczęściej używanych w greckiej kuchni zalicza się wołowinę, baraninę, jagnięcinę i wieprzowinę. Popularna jest cielęcina duszona z ziemiankami –moschari kacrolas me patates. Niezwykle smaczna jest również wołowina z makaronem. Często serwuje się jagnię pieczone z karczochami lub jagnię z sosem cytrynowym. Jagnięcinę wykorzystuje sie także do przygotowania słynnego kleftiko – czyli mięsa zapieczonego w pergaminie. Popularne są również tzw. pilawy na bazie ryżu i mięs. Wiele dań mięsnych bazuje na mięsie mielonym. Charakterystycznym daniem jest musaka na bazie bakłażanów, mięsa mielonego, żółtego sera, czy pasticio – które jest wykonane z makaronu, mięsa mielonego, pomidorów, zapieczone z żółtym serem. Zamiast płatów makaronowych tak jak we włoskiej lasagne, używa się tutaj grubego, ugotowanego makaronu.

    W regionach położnych nad morzem niezwykle popularne są, z resztą jak w każdej dość ciepłej strefie nadmorskiej, rozmaite skorupiaki, mięczaki oraz ryby. Popularne ryby używane do dań greckich to barweny, a od przepisów z owoców morza wprost można dostać zwrotów głowy. Popularne są ośmiornice, kalmary czy krewetki. Do dań z ośmiornic często używa się czerwonego wina. Popularnym daniem z wykorzystaniem ośmiornicy jest – htapodi stifado. Do dań z owoców morza również często dodaje się ryż, tak jak w przypadku hiszpańskiej paelli czy włoskiego risotto.

    Smaczne przepisy to zasługa wysokiej jakości greckich produktów. Na pierwsze miejsce zdecydowanie wysuwa się oliwa, a gaje oliwne to główne źródło dochodu wielu greckich rolników. Oliwa dodawana jest niemalże do wszystkiego: sosów, mięs, warzyw, a nawet polewana wprost na chleb. Również tutejsze owoce i warzywa mają wielu chętnych, a wszystko za sprawą śródziemnomorskiego, ciepłego klimatu. Grecy są także specjalistami w produkcji serów, zwłaszcza słynnej greckiej fety. Należy ona do serów białych, miękkich, a do najsmaczniejszych zalicza się tę produkowaną z pasteryzowanego mleka koziego i owczego. Smacznym greckim serem jest też halloumi, wytwarzany również na Cyprze. Jest to ser solankowy półtwardy, doskonale nadaje się jako dodatek do sałatek. Patrząc na tę mnogość przysmaków, nie bez przyczyny kuchnię grecką uznaje się za jedną z najlepszych na świecie.

  • Data dodania: 2015-05-03

    KUCHNIA HOLENDERSKA

    Podróżując” po Europie smakowaliśmy niektóre potrawy. Oto przepisy:

    SOS HOLENDERSKI

    składniki: 

    1/2 kostki masła

    3 – 4 żółtka

    sok z 1/2 cytryny

    sól

    biały pieprz

    Sposób przygotowania: Masło rozpuścić w garnuszku, nie przypalić! Mikserem ubić żółtka z sokiem z cytryny, solą i pieprzem. Powolutku, stopniowo dodawać gorące masło. Sos powinien zacząć gęstnieć jak majonez. Doprawić i polać ciepłe szparagi z wody. Do sosu można dodać świeże zioła.

    HOLENDERSKA ZUPA SEROWA Z GRZANKAMI

    Składniki

    15 dag sera gouda

    2 łyżki masła

    1-1,2 l rosołu (może być warzywny)

    125ml śmietanka

    żółtko

    koperek

    chleb na grzanki

    masło do grzanek

    Sól

    kostka sera topionego ementaler

    3-4 łyżki mąki pszennej

    pieprz biały

    Etapy przygotowania

    Ser zetrzeć na tarce, chleb pokroić w kostkę. Mąkę zasmażyć z masłem nie rumieniąc, wlać zimny rosół, gotować 8 minut mieszając, doprawić solą i pieprzem. Ser wsypać do rosołu, mieszać do rozpuszczenia, dodać ser topiony, mieszać aż się roztopi w zupie.

    Zdjąć garnek z ognia, dodać żółtko roztrzepane ze śmietaną. Dodać jeszcze zieleninę np koperek na talerz i wlać zupę. Dołożyć grzanki zrumienione na maśle.

     

  • Data dodania: 2015-03-01

    Kuchnia niemiecka

    Kuchnia naszych sąsiadów w dużej  części przypomina także polskie menu. Jest ona dość kaloryczna i ciężka, ale za to bardzo pożywna.

    Zwyczaje kulinarne Niemców różnią się z zależności od regionu. Na zachodzie, w Schwarzwaldzie i Badenii-Wirtembergii skupiają się wpływy sąsiadów- szwajcarów i francuzów. Rejon ten wykorzystuje w swych potrawach dużą ilość warzyw. Na południu jada się potrawy znacznie tłuściejsze i bogate w mięsa.

    Niezależnie od podziałów, stałym składnikiem niemieckiego menu  jest mięso wieprzowe. Niemcy przetwarzają je na wszelkie sposoby: różnorodne gatunki kiełbas, kiełbasek (frankfurterki) czy wędlin. W różnych landach, pojawiają często pod inną nazwą i  wykonywane z innym dodatkiem.

    Do narodowych potraw Niemiec należą: zupa z węgorza na rosole wołowym, sznycel, golonka z kapustą lub grochowe puree. W diecie Niemców pojawiają się także warzywa: ziemniaki, pomidory, kapusta czy szparagi, które są szczególnie cenione i często serwowane jako dodatek do potraw.

    Podaję się je z sosem z pietruszką, sosem koperkowym lub sosem rzodkiewkowym. Treściwa i sycąca zupa eintopf  wspaniale rozgrzewa i dodaje energii. Miłośnicy słodkości preferują  Pflaumenkuchen- placek ze śliwkami obsypany dużą ilością cukru, strudel z jabłkami to deser znany i lubiany w całej Europie.

    Gęsta kartoflanka berlińska

    Składniki:

    wędzony boczek – 175 gramów

    por – 1 sztuka

    ziemniaki – 300 gramów

    seler – 0.5 sztuk

    cebula – 1 sztuka

    śmietana – 250 mililitrów

    bulion – 750 mililitrów

    marchewka – 1 sztuka

    Sposób przygotowania:

    1.Boczek pokrój w kostkę i podsmaż na 1 łyżeczce oleju.

    2.Ziemniaki oraz cebulę obierz, pokrój w kostkę i dodaj do boczku. Smaż przez około 10 minut na małym ogniu.

    3.W tym czasie obierz resztę warzyw i pokrój w kawałki. Wrzuć do wysokiego garnka razem ze składnikami z patelni i zalej bulionem.

    4.Dopraw odrobiną majeranku i gotuj przez około 30-45 minut, aż warzywa będą miękkie.

    5.Zmiksuj zupę na gładki krem.

    6.Zagęść kartoflankę śmietaną, ponownie zagotuj i podawaj.

    Pichelsteiner czyli gulasz po niemiecku

    Składniki:

    mięso wieprzowe – 500 gramów

    cebula – 2 sztuki

    marchew – 4 sztuki

    seler – 1 sztuka

    kapusta – 1 sztuka

    ziemniaki – 750 gramów

    bulion – 0.5 litrów

    liść laurowy – 1 sztuka

    sól i pieprz do smaku

    Sposób przygotowania:

    1.Mięso umyj dokładnie i pokrój w grubą kostkę.

    2.Warzywa umyj i posiekaj, również dość grubo, oprócz cebuli, którą pokrój w piórka. Na patelni rozgrzej tłuszcz, wrzuć cebulę. Zeszklij, ale nie przyrumieniaj i dodaj pokrojone w kostkę mięso. Podduś przez ok. 5 minut.

    3.Wrzuć resztę warzyw, podlej bulionem i przypraw. Duś na wolnym ogniu aż do miękkości ok. 70-90 minut. Dopraw do smaku.

    Sałatka ziemniaczana niemiecka

    Składniki:

    500 g ziemniaków

    3 jajka

    2 duże ogórki konserwowe

    3 łyżki kwaśnej śmietany

    3-4 łyżki majonezu

    trochę soku z cytryny

    1 pęczek szczypiorku

    sól, pieprz

    Sposób wykonania:

    Ziemniaki obrać, ugotować w lekko osolonej wodzie. Odcedzić, ostudzić, pokroić w kostkę.

    Jajka ugotować na twardo, obrać, pokroić w kostkę.

    Ogórki pokroić w kostkę.

    Szczypiorek drobno posiekać

    Ziemniaki, jajka, ogórki i szczypiorek ( część zostawić do posypania gotowej sałatki ) wrzucić do miski i delikatnie wymieszać. Posolić i dopieprzyć do smaku

    Całość skropić sokiem z cytryny. Dodać śmietanę i majonez. Ostrożnie wymieszać

    Odstawić w chłodne miejsce na co najmniej 2 godziny. Od czasu do czasu przemieszać.

    Podawać posypaną pozostałą częścią szczypiorku.

  • Data dodania: 2014-11-23

    Aktualne zalecenia dietetyczne . Zasady zdrowego żywienia .

    ZASADA 1 zdrowego żywienia dla dzieci zwraca uwagę na urozmaicenie diety o produkty z różnych grup . Każda z nich jest źródłem innych cennych dla zdrowia składników odżywczych Na przykład produkty mleczne dostarczają wapń i białko ale nie zawierają witaminy C , którą zawierają owoce i warzywa . Dlatego też należy spożywać artykuły spożywcze z różnych grup .

    ZASADA 2 przypomina o potrzebie codziennej aktywności fizycznej (zaleca się ok. 30 minut dziennie), dlatego u podstawy piramidy znajduje się aktywność fizyczna . Codzienny ruch korzystnie wpływa na kondycję fizyczną i sprawność umysłową oraz prawidłową sylwetkę.

    ZASADA 3 dotyczy spożywania produktów zbożowych . Dzienny jadłospis powinien zawierać co najmniej 5 porcji  produktów zbożowych . Produkty zbożowe są przede wszystkim głównym źródłem energii dla organizmu , zawierają wiele składników mineralnych oraz witaminy , są bogate w błonnik regulujący pracę jelit. Z tej grupy należy wybierać artykuły tzw. grubego przemiału – pełnoziarniste. Poleca się pieczywo pełnoziarniste , ryż pełnoziarnisty – brązowy , kaszę gryczana , jęczmienną , jaglana oraz makaron razowy – ciemny.

    ZASADA 4 warzywa i owoce powinny być spożywane kilka razy dziennie w ramach głównych posiłków oraz podjadania  ( co najmniej 5 porcji dziennie)W diecie powinno się uwzględniać różnorodne warzywa m.in. sałatę , brokuły , szpinak , marchewkę , pomidory, dynię , kapustę , por , seler , cebulę . Ze względu na większą zawartość cukrów prostych  w owocach należy spożywać więcej warzyw niż owoców.

    ZASADA 5 mleko i jego przetwory są najważniejszym źródłem wapnia w diecie , który jest niezbędny do budowy zdrowych kości i zębów . Żaden produkt spożywczy nie zawiera tak dużo jak mleko i jego produkty , dobrze przyswajalnego wapnia . Dzieci powinny spożywać 3-4 szklanki mleka dziennie lub część mleka zastępować produktami mlecznymi : jogurty , maślanki , kefiry , sery twarogowe .

    ZASADA 6 dotyczy grupy mięso , drób , ryby , jaja , nasiona roślin strączkowych i orzechy. Produkty mięsne , ryby , jaja są w diecie źródłem pełnowartościowego białka , żelaza  , cynku , oraz witamin z grupy B. Nasiona roślin strączkowych i orzech są również wartościowego białka , wielu cenny składników mineralnych i witamin.

    Żywienie  najmłodszych

    Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym to wielka odpowiedzialność Prawidłowe odżywianie decyduje o tym jak szybko maluch  będzie chłonął wiedzę i jak będzie się rozwijał w dalszych latach , a to zależy w dużej mierze od nas .

    W tej chwili zapanowała moda na jedzenie typu Fast food a to m.in. pizza , kebab hamburgery , hot-dogi , frytki wszystko to co dziś dzieci lubią najbardziej . Żywność ta obfituje w tłuszcz , węglowodany proste , pozbawione są prawie całkowicie składników mineralnych i innych cennych składników odżywczych . Frytka czy hamburger to nic innego jak nasączona niezdrowym tłuszczem ziemniaczana albo mięsna gąbka  . Fast fordy zawierają glutaminian sodu , który wzmacnia ich smak i pobudza apetyt . Jedzenie dużej ilości tłuszczu zaburza poczucie sytości w organizmie . Ostatnie badania pokazują , że prawie 60 % dzieci spożywa regularnie tego typu żywność , a co za tym idzie wzrasta liczba dzieci otyłych , co jest przyczyną cukrzycy w przyszłości , a same dzieci nabywają z tego powodu kompleksów , są odrzucane przez rówieśników  .

    Dzieci w wieku przedszkolnym potrzebują zaledwie 1400kalorii dziennie , a tymczasem :

    mała porcja frytek  – 240kcal

    -duża porcja frytek  – 475kcal

    -shake czekoladowy  – 335kcal

    -hot dog – 470kcal

    -hamburger – 298kcal

    baton “Mars” – 190kcal

    -4 kostki czekolady – 122kcal

    mała paczka chipsów

    -“Lubiś” -116kcal

    Zdrowe jedzenie , to dieta oparta na dekalogu dietetycznym , czyli piramidzie Żywienia opracowanej przez Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie .

    Piramida dziś Ci powie 

    Jak właściwie dbać o zdrowie 

    Więc ją dobrze zapamiętaj 

    Na powszechne dni i święta 

    Nie zapomnij o ruchu 

    Mały oraz duży zuchu 

    Pływaj biegaj oraz ćwicz 

    Sportu nie zastąpi nic” 

    Modna dieta w przedszkolu to zdrowe produkty :

    pieczywo gruboziarniste z nasionami

    -kasze ( pęczak , jęczmienna , gryczana , jaglana , kuskus) ryż brązowy

    -nabiał : sery , jogurty naturalne , kefiry maślanki

    -różnorodne mięsa i ryby

    -jaja

    -groch , fasola , soczewica , ciecierzyca

    -sezonowe warzywa : marchew, buraki , ziemniaki , seler , rzepa , dynia pietruszka , cebula , czosnek , brokuły , kalafiory , cukinia , fasolka szparagowa , papryka , ogórek , kiełki , sałata , kapusta, pieczarki, natka

    -sezonowe owoce : jabłka , gruszki , śliwki , wiśnie , truskawki , brzoskwinie , aronia

    -woda , świeże soki owocowo-warzywne , herbaty ziołowe – owocowe , kompoty

    -masło 82% , oliwa

    -miód naturalny

    -ograniczamy sól.

  • Data dodania: 2014-05-08

    Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym

    Właściwy sposób odżywiania jest jednym z podstawowych czynników warunkujących prawidłowy rozwój fizyczny, umysłowy i społeczny dzieci. Przez właściwe odżywianie należy rozumieć przede wszystkim dostarczenie dziecku energii i składników odżywczych w ilości pokrywającej jego zapotrzebowanie. Nie mniej istotny jest też urozmaicony i umiejętny dobór produktów w diecie dziecka, odpowiednia ilość posiłków w ciągu dnia i regularność ich spożywania, wielkość oferowanych dziecku porcji jedzenia, a także estetyka podanych posiłków. W diecie dzieci w wieku przedszkolnym bardzo ważna jest różnorodność produktów uwzględnianych w jadłospisie. Poszczególne grupy produktów charakteryzują się różnicowaną zawartością składników odżywczych dlatego należy pamiętać o uwzględnieniu w diecie dziecka różnych produktów z wszystkich grup – urozmaicenie jest bowiem jednym w podstawowych czynników zapewniających odpowiednie spożycie wszystkich składników pokarmowych.

    Podstawę diety dziecka przedszkolnego powinny stanowić produkty zbożowe. Są one źródłem węglowodanów złożonych, witamin z grupy B, składników mineralnych (fosfor, cynk, magnez, żelazo, mangan, siarka) oraz błonnika pokarmowego. W skład tej grupy wchodzą : mąka , kasze , ryż ,płatki , pieczywo , makarony . Szczególnie polecane są produkty zbożowe pełnoziarniste, np. pieczywo razowe, kasze gruboziarniste , płatki zbożowe makaron graham, które są nie tylko źródłem energii w diecie dziecka, ale również dostarczają więcej składników mineralnych i witamin oraz błonnika niż produkty zbożowe wysoko przetworzone. Produkty zbożowe powinny wchodzić w skład każdego posiłku dziecka . Zaleca się łączenie w diecie dziecka produktów zbożowych z produktami mlecznymi co przyczynia się do lepszego wykorzystania białka zawartego w tych produktach .

    Kolejną ważną rolę  w diecie dziecka jest mleko i jego przetwory . Do tej grupy zaliczamy : mleko , napoje mleczne np. jogurt, kefir, maślanka, zsiadłe mleko, mleko acidofilne, sery twarogowe -białe, homogenizowane, sery podpuszczkowe -pleśniowe, żółte, topione. Produkty z tej grupy są najlepszym źródłem wapnia niezbędnego do prawidłowego rozwoju kości i zębów. Produkty mleczne dostarczają również białka, tłuszczu oraz witamin (A, D, witaminę B2). Dzieciom w wieku przedszkolnym zalecane są produkty o zawartości tłuszczu do 2%. Zaleca się podawanie 2-3 szkalanek mleka dziennie , z czego część można zastąpić serami  lub mlecznymi napojami fermentowanymi .

    Kolejną istotną w diecie dzieci grupą produktów są warzywa i owoce. Dostarczają one przede wszystkim różnych witamin (zwłaszcza witaminy C, β-karotenu, kwasu foliowego) i składników mineralnych (m.in. potas, magnez, żelazo, wapń) oraz naturalnych przeciwutleniaczy i błonnika pokarmowego. Dziecko powinno spożywać owoce i warzywa w każdym posiłku przy czym należy pamiętać by owoców, z uwagi na znaczną zawartość cukru, w diecie było nieco mniej niż warzyw. Porcję owoców lub warzyw można zastąpić szklanką soku – preferowane są soki warzywne i owocowo-warzywne niesłodzone.

    Przygotowując potrawy z warzyw i owoców , należy uwzględnić przede wszystkim produkty sezonowe . W okresie zimowym powinno się stosować mrożonki , które są bardzo cennym źródłem witamin np. mrożona marchewka , fasolka szparagowa , kalafior , brokuł , mieszanki do zup , mieszanki owocowe . W okresie jesienno – zimowym  cennym źródłem witaminy C są cytrusy .

    Należy podkreślić , że dobrym źródłem składników mineralnych jest natka pietruszki , która powinna stanowić dodatek do różnych potraw np. zup , sałatek  ,dań mięsnych.

     W całodziennej diecie dziecka należy uwzględnić także produkty z grupy mięso, ryby, nasiona roślin strączkowych. Dostarczają one dziecku pełnowartościowego białka, witamin z grupy B, witaminy A, D, E, żelaza, cynku oraz jodu (ryby). Zalecane jest chude, wysokogatunkowe mięso i wędliny, a spośród ryb – tłuste ryby morskie (np. łosoś, makrela) będące źródłem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Alternatywą dla potraw z mięsa mogą być dania z nasion roślin strączkowych – groch  ,fasola , bób , soja , soczewica . Dostarczają one dość dużo białka, witamin z grupy B  i składników mineralnych takich jak żelazo miedź  magnez potas siarka  i dodatkowo zawierają błonnik pokarmowy usprawniający pracę jelit. Należy pamiętać o odpowiedniej obróbce kulinarnej nasion, która nie tylko poprawi ich strawność, ale również zmniejszy zawartość substancji wzdymających oraz antyodżywczych .

    Dzieci powinny spożywać dobrej jakości mięsa chude , najlepiej drobiowe (kurczak , indyk) , ale również wieprzowinę ( schab , polędwicę , szynkę)  czy wołowinę ( rostbef  polędwicę). Jak najczęściej należy zastępować wędliny tłuste – mielonkę czy mortadele wędlinami chudymi – najlepiej drobiową szynką  lub polędwicą . Potrawy smażone powinny być jak najczęściej zastępowane potrawami duszonymi i pieczonymi bez dodatku tłuszczu  lub z niewielką jego ilością.

    Codzienna dieta dziecka w wieku przedszkolnym powinna także zawierać tłuszcz  ale o właściwej jakości i w ilości odpowiedniej do wieku. W diecie przedszkolaka należy uwzględnić tłuszcze zwierzęce i roślinne, jednak z przewagą tych ostatnich. Do smarowania pieczywa polecane jest masło i margaryny miękkie o wysokiej jakości, do smażenia i jako dodatek do potraw – oleje roślinne. W żywieniu dzieci należy unikać produktów zawierających utwardzone tłuszcze roślinne, które są źródłem izomerów trans kwasów tłuszczowych. Do produktów tych należą margaryny twarde oraz produkty wytwarzane z ich dodatkiem np. pieczywo cukiernicze, wyroby ciastkarskie i czekoladowe, a także tłuszcze smażalnicze i produkty typu fast food.

    W żywieniu dzieci nie należy zapomnieć o jajkach . Jaja kurze dostarczają pełnowartościowe białka , co oznacza  ,że jest ono w 100% wykorzystywane przez  organizm człowieka . Żółtko jaja jest dobrym źródłem żelaza oraz wit. A i D . Należy jednak pamiętać , że zawiera również duże ilości cholesterolu , w związku z czym jego spożycie powinno być kontrolowane .

     W codziennej diecie dzieci należy pamiętać o odpowiedniej ilości płynów. Do popijania w ciągu dnia polecana jest woda źródlana i mineralna (należy unikać wód o wysokim stopniu mineralizacji), herbatki owocowe, kakao i kawa zbożowa oraz słaba herbata , kompoty na bazie owoców i soki owocowe (w ograniczonych ilościach). Znacznie należy ograniczyć dostępność słodzonych napojów gazowanych.

    Do produktów, które ze względu na profilaktykę nadwagi i otyłości oraz innych przewlekłych chorób niezakaźnych, należy ograniczać w menu przedszkolaka należą sól i cukier. Sól kuchenna jest podstawowym źródłem sodu w diecie , składnika niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania  organizmu człowieka .Jednak jego nadmierne spożycie , głównie w postaci soli kuchennej , mogą przyczynić się do rozwoju wielu chorób. Sól można zastępować świeżymi i suszonymi ziołami.

    Cukier nie zawiera żadnych składników  odżywczych jest tylko źródłem „ pustych „ kalorii”. Ponadto spożycie słodyczy i cukru zwiększa ryzyko próchnicy zębów.

    Zapotrzebowanie na energię i składniki odżywcze jest najważniejszym elementem , który należy uwzględnić przy układaniu jadłospisów . Jeśli produkty i potrawy spożyte w danym dniu dostarczają organizmowi mniejszych ilości danego składnika należy zadbać o zwiększenie jego spożycia w następnych dniach . Dlatego też jadłospisy należy planować na dłuższy czas .

    Wcześniejsze planowanie ma także wiele innych , istotnych zalet. W ten sposób można uniknąć błędów  związanych  ze zbyt  częstym przygotowywaniem tych samych potraw , czy niewłaściwym ich zestawieniem . Łatwiejsza jest organizacja zakupów oraz zaopatrzenie  na czas w odpowiednią ilość potrzebnych produktów . Planowanie na dłuższy okres ułatwia też organizację pracy związaną z przygotowywaniem posiłków.

    Dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym powinny spożywać 4-5 posiłków dziennie, które powinny być tak rozplanowane , żeby przerwy między nimi  nie przekraczały 3-4 godzin . Wynika stąd , że w czasie pobytu w przedszkolu dziecku należy zapewnić 3 posiłki :

    śniadanie , obiad, podwieczorek.

    Planowany jadłospis powinien być dostosowany do możliwości finansowych placówki . warto też zwrócić uwagę na pracochłonność potraw i nie planować tego samego dnia kilku potraw , których przygotowanie wymaga dużej ilości czasu. Trzeba również uwzględnić możliwości produkcyjne .

    Śniadanie podawane w przedszkolu jest bardzo ważnym posiłkiem . Niektóre dzieci mogą zjeść niewielki posiłek w domu przed wyjściem do przedszkola , natomiast dla pozostałych , śniadanie przedszkolne będzie pierwszym posiłkiem po całonocnej przerwie. Zaleca się aby  w skład tego posiłku wchodziło mleko w postaci zupy mlecznej bądź napoju mlecznego. Podstawą śniadania jest również pieczywo . Małym dzieciom powinno podawać się pieczywo mieszane . Dobrym dodatkiem do pieczywa będzie twarożek , chuda wędlina – najlepiej drobiowa oraz pasty np. jajeczna czy rybna . Niezbędnym dodatkiem do śniadania są warzywa  może to być pomidor , ogórek , sałata , papryka , szczypiorek , natka pietruszki . Można też podać owoce .

    Ważne jest , żeby do śniadania podany został napój . Może to być jeden z wymienionych wcześniej napojów mlecznych , ewentualnie słaba herbata bądź herbatka owocowa.

    Obiad podawany dzieciom w przedszkolu powinien składać się z zupy , drugiego dania i napoju. Zupy należy przygotowywać na wywarach warzywnych , ewentualnie z chudego mięsa  lub drobiu , z dodatkiem głównego składnika , który nadaje charakterystyczny smak . Zaleca się podprawianie zup jogurtem naturalnym bądź mlekiem zagęszczonym lub śmietaną o mniejszej zawartości tłuszczu – 12% . Należy unikać stosowania zasmażek.

    Drugie danie  powinno składać się z produktów białkowych , takich jak :chude mięso , drób , ryby , sery, jaja. Przy planowaniu drugich dań ważną zasadą jest uwzględnienie warzyw. Dzieciom w przedszkolu można zaproponować warzywa gotowane i surowe w formie surówek . W obiedzie powinny znaleźć się  też produkty bogate w węglowodany złożone . W przypadku dzieci może to być np. puree ziemniaczane , ryż  , kasza i makarony.

    Do obiadu należy podać napój , najlepszym rozwiązaniem będą kompoty , soki owocowe i warzywne ,   herbatki owocowe.

    Podwieczorek jest posiłkiem uzupełniającym . Pozwala na uniknięcie zbyt długiej przerwy pomiędzy obiadem wydawanym w przedszkolu a posiłkiem , który dziecko spożywa w domu. Dla dzieci polecane są przede wszystkim desery z udziałem mleka , takie jak : jogurty , budynie , koktajle mleczne . Podwieczorek może też składać się z owoców lub deserów z ich udziałem , np.  galaretek , kisieli. Czasem można też podać drożdżówkę  lub kawałek ciasta  , np. z serem bądź owocami.

    Wszystkie omówione informacje są zaczerpnięte z opracowań mgr inż. Anety Radłowskiej – Działo oraz Instytutu Żywności i Żywienia oraz zgodne z zasadami Sanepidu i normami HACCP.

 

Jak zdrowo żywić przedszkolaka?

Myśląc o zdrowiu dzieci powinniśmy mieć na uwadze sposób ich żywienia. To od nas dorosłych zależy, czy dieta naszych pociech będzie bogata w produkty zawierające niezbędne do ich rozwoju wartości odżywcze. „Pamiętajmy jednak, że najmłodsi też ludzie, dlatego ich dania mają być nie tylko zdrowe, ale i apetyczne!” – apeluje mgr inż. Barbara Dąbrowska-Górska, mama, dietetyk i specjalista z zakresu żywienia niemowląt i dzieci.

Troska o odpowiednie żywienie przedszkolaka przejawia się w różnych postawach rodziców. Niektórzy nie układają dla dzieci specjalnej diety i podają im dania, które przygotowali dla całej rodziny. Inni przyrządzają dla swoich pociech bezbarwne „pożywne” papki, których sami pewnie nie zjedliby ze względu na brak smaku i estetycznego wyglądu.
Rodzice łatwiej poradzą sobie z karmieniem i przygotowywaniem posiłków zapoznając się z poradami dietetyka dotyczącymi najważniejszych zasad zdrowego żywienia dzieci.

Zasada pięciu posiłków

Przedszkolak jada pięć posiłków: trzy główne (I śniadanie, obiad, kolacja) oraz dwie przekąski (II śniadanie i podwieczorek). Dzieci w wieku przedszkolnym nie powinny jadać dokładnie tak, jak dorośli, jednak zasada pięciu posiłków dziennie obowiązuje także najmłodszych.

Gotuj smacznie i dbaj o estetykę posiłków

Posiłki przedszkolaka powinny być smaczne, kolorowe, apetyczne i pachnące. To, czy wyrośnie z niego smakosz ciekawy nowych wrażeń kulinarnych, otwarty na nieznane smaki i produkty, zależy w dużej mierze od tego jak rodzice podchodzą do przygotowywania i spożywania posiłków. Dlatego tak ważne jest, aby od najmłodszych lat traktować żywienie dzieci serio jako ważną dziedzinę życia, której należy poświęcić czas i uwagę. Trzeba dbać o estetykę posiłków, ich smak, kolor oraz sposób w jaki podajemy je na stół.

Warzywa i owoce w każdym posiłku

Nic nie zastąpi bogactwa witamin, składników mineralnych, związków przeciwutleniających i błonnika pokarmowego, jakie oferują nam owoce i warzywa – żadna tabletka, żadna multiwitamina. Dlatego nad dziećmi trzeba pracować, nawet jeśli polubienie tej grupy produktów miałoby zająć kilka lat. Świetnie sprawdza się tu zabawa w kuchnię – w sklepach można już kupić pluszowe lub drewniane modele warzyw i owoców – kolorowe i zachęcające. To może być początek kulinarnej przygody!

Produkty mleczne przyjacielem kości

Bez względu na to, czy Wy, rodzice, jesteście zwolennikami picia mleka, czy nie, musicie pamiętać, że mleko oraz przetwory mleczne to jedne z najlepszych źródeł wapnia w diecie przedszkolaków. Produkty mleczne powinny gościć w jadłospisach najmłodszych co najmniej dwa razy dziennie, nie tylko ze względu na wapń. Są także świetnym źródłem witaminy B2, pełnowartościowego białka, a także bakterii probiotycznych (produkty fermentowane) „uszczelniających” śluzówkę przewodu pokarmowego, co zapobiega zatruciom, wzmacnia odporność i reguluje wypróżnienia.

Ryby i dzieci mają głos, czyli rybka dwa razy w tygodniu

O rybach mówi się ostatnio dużo i często. To dobrze, że wracają do łask! Dzieje się tak głównie ze względu na dobroczynne działanie nienasyconych kwasów z rodziny omega-3, które wspierają rozwój układu nerwowego najmłodszych, a także mają działanie wzmacniające odporność. Które gatunki podawać przedszkolakom? Ryby morskie zawierają więcej składników mineralnych w tym jodu, często jednak są zanieczyszczone niebezpiecznymi związkami jak rtęć czy dioksyny. Dlatego maluszkom lepiej podawać ryby słodkowodne lub małe ryby morskie, bezpieczne będą dorsz, sola, flądra, pstrąg. Uważaj na takie ryby jak panga czy tilapia, są to ryby które zawierają śladowe ilości cennych tłuszczy omega 3, dlatego nie warto ich kupować. Dzieciom powinno się podawać raczej ryby tłuste takie jak np. łosoś, halibut czy makrela, bo w nich znajduje się najwięcej prozdrowotnych kwasów tłuszczowych. Z ryb słodkowodnych dużo omega-3 ma pstrąg. Nie obawiaj się ryb mrożonych jeśli nie masz możliwości kupienia świeżej ryby, kup mrożoną. Pamiętaj jednak aby pozwolić jej powoli odmarznąć, nie odmrażaj ryb w mikrofalówce bo ryba wówczas cenne składniki odżywcze.

Zastanawiasz się czasem, czy twoje dziecko na przedszkolnej diecie będzie rosło zdrowo? A może boisz się, że, jedząc w przedszkolu, łatwiej może się zatruć? Sprawdzamy, kto i w jaki sposób dba o żywienie przedszkolaków.

Już zapoznałaś się z wychowawczyniami w przedszkolu, obejrzałaś zabawki i piękne sale. Ciągle jednak zastanawiasz się, co twoje dziecko będzie tam jadało, czy nie będzie chodziło głodne? A może zostanie zmuszone do zjedzenia szpinaku, którego tak nie znosi? I czy aby na pewno jego jadłospis będzie dobrze skomponowany?

Kontrola przedszkolnego jadłospisu

Za żywienie dziecka w przedszkolu odpowiedzialna jest intendentka, która zajmuje się prawidłowym komponowaniem posiłków dla dzieci. Jadłospisy układa zgodnie z zaleceniami dietetyków. O ich przestrzeganie w państwowych przedszkolach dba Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna

(SANEPID), która przeprowadza kontrole oceniające m.in. przedszkolne jadłospisy.

Zasady żywienia w przedszkolu

To podstawowe zasady komponowania przedszkolnego jadłospisu:

  • Każdy główny posiłek w przedszkolu musi zawierać produkt będący źródłem białka zwierzęcego (może to być mięso lub nabiał). W jego składzie musi się również znaleźć owoc lub warzywo.
  • Ważne jest urozmaicenie posiłków. To znaczy, że na obiad nie podaje się kilku ciężkostrawnych potraw (np. zupy grochowej i bigosu) lub dań przyrządzonych tą samą techniką kulinarną (np. smażonej ryby i frytek). Ideałem jest posiłek lekkostrawny z dodatkiem gotowanych i surowych warzyw.
  • W przedszkolnych posiłkach przeważać muszą pokarmy zmuszające do żucia. Bo jeśli zbyt często podaje się trzylatkowi papki, dziecko nie uczy się prawidłowo żuć (to ma negatywny wpływ na zgryz), a poza tym rozleniwia się i po jakimś czasie po prostu nie chce mu się pogryźć nawet skórki z chleba.
  • Posiłki dla dzieci nie są zbyt słone ani zbyt słodkie, nie używa się substancji konserwujących, używa się tylko naturalnych przypraw i ziół
  • Posiłków dla dzieci nie przygotowuje się z półproduktów
  • Przedszkolne menu uwzględnia bieżącą porę roku i wykorzystuje owoce i warzywa sezonowe, bo to one zawierają najwięcej witamin i składników mineralnych. Zimą częściej sięga się po mrożonki.

Kaloryczność i wartość odżywcza posiłków w przedszkolu

Intendentka dba również o kaloryczność, oraz wartość odżywczą posiłków . Według zaleceń dzienna norma żywienia dla dzieci w wieku 4-6lat powinna wynosić 1400ckal i choć liczba ta może się wydawać zbyt duża, trzeba pamiętać, że dziecko nie jest zmuszane, a jedynie zachęcane do zjedzenia całego posiłku.

Od 1 września 2016r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie grup środków spożywczych stosowanych w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży , do którego placówki publiczne mają obowiązek się stosować .

Zasady higieny w przedszkolu

W celu uniknięcia zatruć, w przedszkolach muszą być przestrzegane zasady higieny.

  • Zaopatrzenie robi się tylko w sprawdzonych sklepach i hurtowniach. Kupuje się produkty znanych producentów, z ważnym terminem przydatności do spożycia.
  • Dba się o czystość: kucharki używają wyparzaczy, oddzielnych desek do krojenia mięsa, warzyw czy pieczywa, a dzieci przed każdym posiłkiem muszą umyć ręce.

Czy dzieci mogą przynosić do przedszkola własne jedzenie?

Ponieważ przedszkole bierze odpowiedzialność za żywienie dzieci na swoim terenie, nie powinny one przynosić własnych kanapek czy smakołyków. Poza tym dziecko powinno jadać regularnie. Gdy przed obiadem zje przyniesioną przez siebie paczkę paluszków, nie będzie mieć już apetytu na zupę i drugie danie. Przedszkole zapewnia dzieciom  całodzienny dostęp do wody pitnej.

 

JAK ZACHĘCIĆ DZIECKO DO PICIA WODY?

Najlepiej, by dziecko piło wodę bez dodatków, jeśli jednak maluch nie daje się łatwo przekonać – są na to sposoby. Woda stanie się dla Twojego dziecka bardziej atrakcyjna, jeżeli wzbogacisz ją smakowo odrobiną soku z cytryny, pomarańczy lub kiedy dodasz do niej trochę mięty albo kawałek zielonego ogórka.
Poznaj inne sposoby, które pomogą przekonać dziecko do picia wody.

woda

Urozmaicaj naczynia, w których podajesz wodę; niech pije ją przez fantazyjnie wykonaną słomkę, z kolorowego kubeczka lub bidonu.

Pamiętaj, aby woda była zawsze pod ręką i w zasięgu wzroku Twojego dziecka. Dzięki temu w każdej chwili będzie mogło dać Ci znać, że chce pić. Chwal je, kiedy pije wodę lub gdy samo o nią poprosi. Jej spożycie zwiększaj małymi kroczkami.

Wykorzystuj wspólne zabawy do przekazania dziecku wiedzy o znaczeniu wody. Ciekawym eksperymentem dla malucha może być na przykład przemiana lodu w wodę – przy okazji możesz zwrócić mu uwagę na jej doskonałe właściwości.

Dzieci naśladują swoich rodziców i przejmują ich nawyki żywieniowe. Dawaj dobry przykład, gasząc pragnienie wodą.

KUSZĄCA SŁODYCZ – CZY DA SIĘ JĄ CZYMŚ ZASTĄPIĆ?

Poprawiają humor, dają poczucie radości. Są uwielbiane przez dzieci i dorosłych …słodycze. Te tradycyjne – sklepowe, oprócz rozkoszy dla podniebienia, nie wnoszą do organizmu nic, co wpływałoby na poprawę zdrowia. Wręcz przeciwnie dostarczają jedynie „pustych kalorii” i wielu szkodliwych dodatków. Mamy jednak na to sposób – zdrowe słodkie przekąski – czyli produkty, które zapewne już znasz, ale nie od ich słodkiej strony.

Podstawową zasadą jaką należy się kierować przy wyborze produktów do zdrowszej diety jest czytanie ich składu – im mniej składników, tym produkt mniej przetworzony, bardziej naturalny. Kolejność występowania poszczególnych składników na etykiecie też jest ważna. Jeśli w składzie produktu, na pierwszym lub drugim miejscu występuje cukier – odłóż go z powrotem na półkę.

Fotolia 53900271 Subscription Monthly M-Resizer-800W codziennym jadłospisie chęć na coś słodkiego można zaspokoić wybierając, następujące produkty:

Owoce

Owoce stanowią najlepszą naturalną formę zdrowych, słodkich przekąsek. Należy jednak pamiętać, że swą słodycz zawdzięczają naturalnie występującym cukrom. Nie należy zatem jeść ich ponad miarę. Zalecana porcja owoców w ciągu dnia to np. 1 szklanka (drobnych owoców) lub 1-2 jabłka czy duża pomarańcza itp. Owoce, które w szczególności zasługują na uwagę to: truskawki, jeżyny, borówki, jagody, wiśnie, brzoskwinie, jabłka, pomarańcze, gruszki, kiwi. Są niskoenergetyczne, a jednocześnie dostarczają wielu witamin i składników mineralnych. W połączeniu z jogurtem naturalnym czy maślanką to świetny pomysł na deser lub drugie śniadanie.

Słodkie warzywa

Jednym z warzyw, które może zaspokoić chęć na słodkości jest marchewka. Ze względu na to, że jest słodka i chrupiąca, pomaga w walce z chęcią do podjadania. Inne słodkie warzywa, chętnie wykorzystywane, jako smakowita przekąska to m.in.: bataty, buraki. Bataty są słodszymi rywalami naszych polskich ziemniaków. Zawierają też dużą dawkę likopenu, poprawiający pracę serca, a także selen, wit. B6, witaminę E oraz foliany. Można je jeść pieczone, grillowane czy gotowane. Mogą być bazą do wykonania ciasta lub puddingu. Z kolei burak, ze względu na wysoką zawartość błonnika, daje poczucie sytości i hamuje apetyt na słodycze. W jego skład wchodzi tryptofan – aminokwas odpowiadający za poczucie szczęścia, działa więc podobnie jak czekolada.

Domowe muesli

Kolejnym rozwiązaniem jest samodzielnie sporządzona mieszanka muesli – suszone owoce, nasiona, pestki, płatki owsiane, jaglane, gryczane, są dobrym rozwiązaniem w chwilach największej chęci na słodycze. Dostarczają dużą dawkę witamin z grupy B, błonnika, węglowodanów złożonych, co wpływa pozytywnie na nasz metabolizm i odczucie sytości.

Orzechowe kuleczki lub batoniki

Orzechy w połączeniu ze słodkimi owocami suszonymi są świetną alternatywą dla sklepowych słodkości. Takie przysmaki obfitują w witaminy m.in.: B, E i składniki mineralne – magnez, żelazo czy cynk. Dostarczają również dużą ilość białka oraz tłuszczu – w szczególności w nienasycone kwasy tłuszczowe, które mają działanie przeciwzapalne oraz zmniejszają poziom „złego” cholesterolu LDL.

Domowe zdrowe batoniki to połączenie owoców suszonych, orzechów, pestek i ewentualnie naturalnych płatków. Aby uzyskać odpowiednią konsystencję batonika możesz dodać odrobinę miodu naturalnego lub masła orzechowego bądź pastę tahini.

Uwaga! Ze względu na ich wysoką kaloryczność – zjadaj je z umiarem.

Przepis na kokosowe kuleczki jaglane

Składniki:

  • 60g kaszy jaglanej
  • 100g wiórków kokosowych + około 30g – do obtoczenia
  • 1,5 łyżki miodu
  • Aromat migdałowy 2-3 krople
  • Migdały bez skórki – ok 20 sztuk
  • Olej rzepakowy 2 łyżki

Wykonanie:

1. Kaszę jaglaną przelać wrzątkiem, aby pozbyć się posmaku goryczki. Następnie ugotować ją w niewielkiej ilości soli w proporcji 2:1 (2 razy więcej wody niż kaszy).

2. Po ugotowaniu odsączyć i odstawić do ostudzenia.

3. Wiórki kokosowe podsmażyć na patelni z miodem, do uzyskania złocistego koloru i połączenia składników.

4. Następnie połączyć kaszę z wiórkami i aromatem oraz olejem i dokładnie wymieszać. Formować kulki wielkości orzecha włoskiego – do środka włożyć migdał i obtoczyć w wiórkach. Smacznego!!! ?

DLACZEGO WARTO JEŚĆ SEZONOWE OWOCE I WARZYWA?

Późna wiosna i lato to znakomita okazja, by do codziennego menu włączyć większe ilości warzyw i owoców. Te ciepłe miesiące to właśnie okres, w którym mamy dostęp do bogactwa różnorodnych, kolorowych darów roślin. Warzywa i owoce są również znakomitym źródłem witamin i składników mineralnych, których tabletki multiwitaminowe nie zastąpią.

pobrane

Najważniejszą zasadą w teorii sezonowego odżywiania, jest spożywanie tych produktów, które rosną i dojrzewają w aktualnej porze roku. To znaczy, że podczas zakupów, wybieramy jedynie te warzywa i owoce, które naturalnie pojawiają się w tym czasie. Z pojęciem sezonowości łączy się również lokalność. Polega ona na wyborze tych produktów, które naturalnie są dostępne w naszej strefie klimatycznej. Mówi się nawet, że najlepiej, by rosły jak najbliżej naszego miejsca zamieszkania (oczywiście, większość z nas nie może sobie na to pozwolić). 

Sezonowość i lokalność warzyw i owoców (ale także innych produktów spożywczych) to jeden z elementów zdrowej diety.

Zdrowie

Warzywa i owoce to naturalne bogactwo witamin i składników mineralnych, które zapewniają odpowiednie funkcjonowanie organizmu. Warto również pamiętać, że zawierają substancje przeciwutleniające, które zapobiegają zniszczeniom, wywołanym przez wolne rodniki. Warzywa i owoce dodają nam energii (zawierają występujące naturalnie cukry proste i złożone) oraz wzmacniają naszą odporność. Zawarty w nich błonnik pokarmowy, usprawnia i reguluje procesy trawienne, a także korzystnie wpływa na poziom cholesterolu. Nic dziwnego, że najnowsza Piramida Żywienia (opracowana przez IŻŻ) umieściła warzywa i owoce u podstawy, jako najważniejszy element diety. Pamiętajmy: wszelkie preparaty witaminowo-mineralne, nie są w stanie zastąpić naturalnych ich źródeł.

Dlaczego warto?

Sezonowe i lokalne warzywa oraz owoce powinny być podstawą naszej diety. Klimat i miejsce uprawy powinny decydować, które z nich pojawią się w naszym aktualnym menu. Takie produkty, które naturalnie występują w dane porze roku, są najbardziej optymalnie wyposażone (odpowiednia zawartość) w witaminy, składniki mineralne i substancje biologicznie czynne. Kupowane wtedy, gdy są już naturalnie dojrzałe i gotowe do spożycia, będą najzdrowszym, najmądrzejszym, ale również najsmaczniejszym wyborem żywieniowym. 

Dzięki stosowaniu zasady lokalność przy zakupie warzyw i owoców, minimalizujemy straty witamin i składników mineralnych, które zachodzą podczas transportu i przechowywania (warto chociażby porównać dowóż pomidorów polskich i np. włoskich..). Wspomnieć należy również o wszelkich zabiegach konserwujących, zapewniających atrakcyjny wygląd oraz odpowiedni smak. Lokalne warzywa i owoce „nie przebywają” aż tak długich tras, by wymagały poddania takim procesom.

Warzywa i owce występujące sezonowo i lokalnie, są również mądrym wyborem ze względu na ich cenę. W odpowiednich miesiącach będą po prostu tańsze, dzięki czemu nie będziemy musieli martwić się o domowy budżet.

Egzotyka na talerzu

Czy warto w takim razie wybierać egzotyczne owoce i warzywa? Oczywiście, sięganie po takie artykuły nie będzie dla nas szkodliwe i nie powinniśmy się ich obawiać. Produkty egzotyczne posiadają ciekawe smaki, interesujący wygląd oraz sporo wartości odżywczych. Warto, byśmy byli otwarci na kulinarne „ciekawostki” i pokazywali również tę różnorodność warzyw i owoców naszym dzieciom. Jednak, w codziennym żywieniu, podstawą powinny być te lokalne i sezonowe.

Kalendarz sezonowości

W celu zapoznania się, które warzywa i owoce naturalnie występują w danych porach roku, warto zaopatrzyć się w tzw. kalendarz sezonowości. Taki kalendarz obrazuje, które produkty roślinne występują w danej porze roku. Dzięki temu zakupy będą jeszcze prostsze :).

Wybór produktów sezonowych i lokalnych powinien być elementem zdrowej i zbilansowanej diety całej Rodziny. Sięgając po takie warzywa i owoce, możemy w pełni korzystać z ich zdrowotnych i smakowych walorów, dodatkowo nie obciążając swojego budżetu. Stawiajmy na lokalność i sezonowość! Uczmy tego również swoje dzieci!

3 PRZEPISY OBFITUJĄCE W WITAMINĘ D

Wyjaśnialiśmy ostatnio zasadność suplementacji dzieci witaminą D w zależności od pory roku lub sytuacji. Przyjmowanie suplementu jest faktycznie wyjściem szybkim i wygodnym. Jedna mała tabletka i problem z głowy. A gdyby tak cześciowo pokryć zapotrzebowanie na tę witaminę ze źródłami pokarmowymi? Co można zaserwować dziecku, by doładować zapasy witaminy D w smaczny sposób?

ryby

Najgoatszym i dobrze przyswajalnym źródłem pokarmowym witaminy D są ryby. Oczywiście, produkty mleczne, jaja oraz produkty spożywcze fortyfikowane, również są jej źródłem, jednak zdecydowanie mniej obfitym. Jeżeli chcielibyśmy uzupełnić nimi zapotrzebowanie na witaminę D w ciągu dnia, musielibyśmy zjeść ich naprawdę duże ilości!

W zależności od wybranego gatunku ryb, już pewne ich ilości (np. 100-150 gramów) pokrywają dzienne zapotrzebowanie na tę słoneczną witaminę. Wszystko byłoby dobrze, gdyby tylko nasze maluchy faktycznie chciały ryby jeść. Czasem wszelkie starania i błagania nie pomagają, a już tłumaczenie kwestii zdrowotnych zupełnie nie spotyka się ze zrozumieniem. Rozwiązaniem tej sytuacji będzie podanie na obiad czegoś interesującego, estetycznego i nie smakującego „typowo rybnie”. Jeszcze lepszy efekt zostanie osiągnięty, gdy do przygotowania posiłku zaprosicie swoje pociechy!

Przedstawiamy 3 przepisy, które smakują naprawdę świetnie i są dobrze akceptowane przez dzieci. Zdecydowanie warto wypróbować je w swoim domu!

  1. Łososiowy fast food

Składniki:

250 g filetu z łososia

1/3 szklanki ugotowanej kaszy jaglanej

1 cebula średniej wielkości

1 ząbek czosnku

2 łyżki posiekanej natki pietruszki

1 łyżeczka musztardy

szczypta ostrej/słodkiej papryki w proszku

sól i pieprz, sok z cytryny, oliwa

do podania: bułka grahamka, sałata rukola/roszponka, dobrej jakości keczup, cebula czerwona, ser żółty, pomidor

Wykonanie:
1. Mięso z łososia umyć i drobno posiekać lub rozdrobnić robotem kuchennym. Cebulkę pokroić w kostkę i podsmażyć na łyżce oleju/oliwy, pod koniec dodać przeciśnięty przez praskę czosnek oraz posiekaną natkę pietruszki.
2. Cebulkę, czosnek i natkę dodać do łososia. Ugotowaną kaszę jaglaną zmiksować na gładką pastę, razem z musztardą dodać do miski z łososiem.
3. Doprawić solą, pieprzem i chili, skropić sokiem z cytryny, dobrze wymieszać. Uformować 4 kotleciki, najlepiej w naoliwionych dłoniach. Smażyć na rozgrzanej patelni po około 2 minuty z każdej strony.
4. Podawać na bułce pełnoziarnistej z ulubionymi dodatkami

  1. Zapiekanka warzywno-rybna

Składniki na ok 5-6 porcji: 

ryż naturalny (lub kasza bulgur) – ok 200g

2 pory (tylko biała część)

2 papryki kolorowe

2 duże filety z tilapii

śmietana 12% ok.100ml

ser żółty/mozzarella

sok z cytryny, sól morska, pieprz do smaku, ulubione zioła

Wykonanie:
1. Ryż ugotować w osolonej wodzie. Pora i paprykę umyć, oczyścić i pokroić na małe kawałki. Ser żółty zetrzeć na tarce.
2. Rybę umyć, skropić sokiem z cytryny, oprószyć solą i pieprzem, polać oliwą i ugotować na parze lub upiec. Pokroić na małe kawałki.
3. Rozgrzać patelnię z niewielką ilością oleju i poddusić na niej pora z papryką. W razie potrzeby podlać wodą, by lekko zmiękły. Po tym czasie dolać śmietanę, podgrzać, przyprawić odrobiną soli i pieprzu oraz ziołami.
4. W duże naczynie żaroodporne ułożyć kolejno: ryż, rybę, warzywa i posypać serem. Zakryć pokrywkę i zapiekać ok 20-30 minut w temperaturze 180 stopni. Zapiekać ok 20 minut pod folią lub przykrywką.

  1. Klopsiki z pstrąga

Składniki:

400 g filetów z pstrąga

50 g orzeszków piniowych

1 łyżeczka mielonego cynamonu

1 łyżeczka suszonego oregano

1 garść posiekanej natki pietruszki (zastąpiłam bazylią)

100 g bułki tartej

50 g świeżo startego parmezanu

2 jajka „0” lub „1”

sok z 1 cytryny lub limonki

6-7 łyżek oliwy z oliwek rafinowanej

sól morska, pieprz

do podania: domowy sos pomidorowy, kasza pęczak

Wykonanie:
1. 3 łyżki oliwę rozgrzać na dużej patelni. Rybę pokroić w kostkę 2,5 cm i wrzucić ją na patelnię razem z orzeszkami i cynamonem. Doprawić lekko solą morską i pieprzem i smażyć ok. minuty – orzeszki powinny być lekko się zrumienione.
2. Zdjąć z ognia, lekko przestudzić, dodać pozostałe składniki i maczając ręce w wodzie, formować niewielkie klopsiki. Klopsiki układać na talerzu lekko posmarowanym oliwą i schłodzić w lodówce przez godzinę.
3. Na patelni rozgrzać resztę oliwy, partiami smażyć klopsiki na niedużym ogniu, obracając je tak, by rumieniły się równomiernie. Osuszyć na papierowym ręczniku. Usmażone połączyć z sosem, nakładać na talerze, oprószyć ziołami. Podawać z ręcznie przygotowanym sosem pomidorowym i kaszą pęczak.

3 PRZEPISY Z RZODKIEWKĄ, KTÓRE WARTO WYPRÓBOWAĆ!

Sezon na rzodkiewki uważamy za rozpoczęty! Wraz z cieplejszymi, wiosennymi dniami, mamy szansę na zakup dorodnej, różowiutkiej rzodkiewki i przyrządzenia z niej smakowitego dania. Tu właśnie pojawia się problem, bo co właściwie z rzodkiewek można przygotować?

rzodkiewkiRzodkiewka to dosyć niepozorne warzywo, które często jednak pojawia się na naszym stole. Jest szczególnie popularne w okresie „nowalijkowym” i zwane czasem królową nowalijek. Chętnie kładziemy rzodkiewki na kanapki i posypujemy dodatkowo szczypiorkiem – wtedy możemy poczuć, że wiosna faktycznie nadeszła!

Właściwości

Wbrew pozorom to niepozorne, okrągło-podłużne warzywo kryje w sobie wiele pozytywnych dla naszego organizmu właściwości. Już w starożytnej Grecji i Egipcie rzodkiewki były stosowane na poprawę trawienia usprawnienie intelektu oraz pamięci.

Rzodkiewka zawiera większość witamin i minerałów, w mniejszych lub średnich ilościach. Wyróżnia się natomiast dużą zawartością potasu, co może być szczególnie ważne dla osób z nadciśnieniem. Spożywanie rzodkiewek pomaga na dolegliwości związane z układem pokarmowym – usprawnia trawienie, wspiera pracę wątroby oraz woreczka żółciowego. Przypisuje się jej działanie wykrztuśne i łagodzące. Rzodkiewka polecana jest przy problemach z włosami i paznokciami – wzmacnia je i zapobiega łamaniu. Powinna znaleźć się w diecie osób odchudzających się, jako smaczna i niskokalorycza przekąska.

Rzodkiewka kreatywnie

Zdecydowanie najczęściej wykorzystujemy rzodkiewkę jako szybki dodatek do kanapek lub warzywny składnik wyrobionego z jogurtem i przyprawami serka białego. Ewentualnie, ozdabiamy powycinanymi fantazyjnie rzodkiewkami talerze z sałatkami i surówkami. I tutaj często nasza pomysłowość się kończy. Bo przecież co można jeszcze z tego małego, różowego warzywa przygotować? A co z liśćmi? Czy są jadalne? Okazuje się, że kreatywnych kulinarnych możliwości jest wiele :). A wszystkie smaczne, kolorowe i ciekawe. Czas odmienić standardowe spojrzenie na rzodkiewkę jako „warzywa-dodatku”! Pokażmy, że rzodkiewka może być wyśmienitą królową potrawy. Do dzieła :).

1. Wiosenna zupa rzodkiewkowa
Składniki:
-1l bulionu warzywnego
-1/2 kg pęczków rzodkiewki
-garść listków świeżej bazylii
-1 większa cebula
-100g sera feta
-1 łyżka masła klarowanego lub oleju rzepakowego
– sól, pieprz do smaku

Wykonanie:
1. Rzodkiewki umyć, pozbawić ogonków, pokroić w grubsze plastry. Cebulę obrać i drobno pokroić.
2. Na patelni rozpuścić masło/olej, wrzucić cebulę i podsmażać do uzyskania złocistego koloru.
3. W garnku zagotować bulion, wrzucić pokrojone rzodkiewki, dodać podsmażoną cebulkę i liście bazylii, gotować przez około godzinę, aż rzodkiewki będą miękkie.
4. Następnie dodać ser feta, doprawić solą i pieprzem, całość dokładnie zmiksować. Podawać posypane prażonym sezamem i listkami bazylii.

2. Aromatyczna rzodkiewka grillowana
Składniki:
– 10 sztuk średnich rzodkiewek z liśćmi (najlepiej ekologicznych)
– 2 łyżki oliwy z oliwek
– sól, pieprz
– 2 ząbki czosnku

Wykonanie:
1. Rzodkiewki umyć, odciąć korzonki i liście. Rzodkiewki i liście osuszyć na papierze.
2. Do miseczki wlać oliwę i przeciśnięty przez praskę czosnek, dobrze rozetrzeć. Dodać pokrojone na ćwiartki/talarki rzodkiewki oraz liście, wymieszać, dodać sól i pieprz, ponownie wymieszać.
3. Rozgrzać mocno patelnię grillową, wrzucam najpierw rzodkiewki – grillować z dwóch stron, aż na rzodkiewkach pojawią się charakterystyczne ślady. Po chwili dodać liście, wymieszać i grillować do momentu zmięknięcia liści. Na koniec posypać sezamem. Podawać z pieczywem.

3. Orzechowe pesto z liści rzodkiewek
Składniki:
-1 duży pęczek liści rzodkiewki
-40 g parmezanu
-40 g orzechów piniowych/migdałów
-6-7 łyżek oliwy extra virgin
-½ pęczka bazylii (opcjonalnie)
-1 ząbek czosnku
-sól, pieprz
-odrobina soku z cytryny

Wykonanie:
1. Liście rzodkiewki dokładnie umyć i odsączyć. Pokroić je z grubsza i przełożyć do blendera, dodać ser, orzeszki, listki bazylii, ząbek czosnku oraz oliwę i zmiksować całość na gładką, jednolitą masę (w razie potrzeby można dodać więcej oliwy).
2. Doprawić do smaku sokiem z cytryny, pieprzem i solą.

Marta Maleczek, dietetyk i edukator żywieniowy, zespół Akademii Zdrowego Przedszkolaka

 

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩

bez cukru

SŁODKIE DESERY BEZ DODATKU CUKRU

Przedstawimy przepisy na dwa smaczne i proste słodkości, które nie zawierają dodatku żadnej substancji słodzącej! Tak, tak, jest to możliwe, a w dodatku bajecznie smakuje! Koniecznie musicie spróbować! Takie słodkości z pewnością posmakują Waszej Rodzinie. Jak tylko spróbujecie pobawić się i pokombinować w kuchni, nie używać cukru a korzystać tylko z produktów naturalnie słodkich (np. dojrzałe banany, owoce suszone), zobaczycie że takie gotowanie wciąga! Jeżeli macie jakieś sprawdzone przepisy, na pyszne słodkości bez dodatku cukru, przyślijcie je o nas – chętnie się z nimi zapoznamy i wypróbujemy :).

Budyń jaglany z karobem (3 porcje)

Składniki:

100 g suchej kaszy jaglanej
– 2 szklanki mleka krowiego lub roślinnego
– 10-11 dużych daktyli
– 1 łyżeczka oleju kokosowego
– 1 i 1/2 łyżki karobu w proszku
– 2-3 łyżki mleka roślinnego
– szczypta soli

Przygotowanie:

1. Kaszę jaglaną ugotować w mleku do miękkości (ok. 30-40 min), często mieszając. Do gotującej się kaszy dodać daktyle, karob, olej kokosowy i szczyptę soli.
2. Gdy kasza z daktylami już mocno się rozgotuje, przełożyć do misy i dokładnie blendować na gładką masę. Można dodać jeszcze trochę mleka, by uzyskać pożądaną konsystencję. Dokładnie wymieszać i przełożyć do miseczek, ozdobić ulubionymi owocami.

Ciasteczka owsiano-migdałowe bezglutenowe

Składniki:

300 g świeżych daktyli
– 1/2 szklanki mąki ryżowej
– 1/2 szklanki mąki amarantusowej
– ok. 90 g amarantusa ekspanowanego
– 100 g rozpuszczonego oleju kokosowego
– 2 łyżki zmielonego siemienia lnianego
– 120 g bezglutenowych płatków owsianych
– 1 łyżka ekstraktu waniliowego
– kilka kropel ekstraktu migdałowego
– 1/2 łyżeczki mielonego cynamonu
– szczypta gałki muszkatołowej i szczypta soli

Przygotowanie:

1. Daktyle z dodatkiem oleju kokosowego, ekstraktu waniliowego i migdałowego, przypraw i soli zblendować na gładką masę. W większej misce wymieszać pozostałe składniki, następnie dodać do nich zblendowaną masę i dokładnie wymieszać.
2. Z masy uformować kulki o wielkości orzecha włoskiego i układać na blaszce. Spłaszczyć je dłonią, by uzyskać okrągłe ciasteczka.
3. Piec w piekarniku nagrzanym do 170 st. C na ok. 15-20 min.

 

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

PRZEPISY NA DOMOWE CHLEBY

Wybrać pieczywo dobrej jakości o odpowiednim składzie nie jest łatwo. Najczęściej w sklepach i piekarniach znajdziemy pieczywo pszenne, żytnie bądź mieszane. Tymczasem asortyment mąk, z których można piec chleb jest dużo większy.

Mąka gryczana – wszyscy znamy kaszę gryczaną, kiedy ziarna gryki drobno zmielimy otrzymamy z niej doskonałą mąkę. Jest to produkt naturalnie bezglutenowy, polecany dla wszystkich osób, które eliminują gluten ze swojej diety. Jest bogatym źródłem składników mineralnych, takich jak potas, magnez, żelazo czy cynk oraz witamin z grupy B i witaminy E. Jak na produkt zbożowy ma w swoim składzie dużo białka – aż 12g w 100g oraz niezbędnego aminokwasu – lizyny. Zawiera dużo błonnika i ma niski indeks glikemiczny. Można ją stosować do potraw zarówno wytrawnych jak i słodkich. Jest bardzo plastyczna i doskonała do produkcji chleba, ciast, babeczek czy naleśników.

Mąka jaglana – powstaje ze zmielonych ziaren prosa i jest naturalnie bezglutenowa. Wśród innych mąk wyróżnia się przede wszystkim wysoką zawartością żelaza oraz błonnika, ale jest również dobrym źródłem magnezu, potasu, cynku oraz witamin z grupy B. Można z niej przygotowywać nie tylko chleby, ciasta czy naleśniki ale również budynie i kisiele.

Mąka z amarantusa – nie zawiera glutenu, jest za to bogata w skwalen, czyli tłuszcz o działaniu prozdrowotnym. Ma silne właściwości antyoksydacyjne, zmniejsza ryzyko chorób serca, a nawet nowotworów. Zawiera dużo białka roślinnego (13g/100g) oraz błonnika. Jest dobrym źródłem witamin z grupy B i witaminy E. Jest bardzo bogata w magnez, cynk, potas oraz wapń.
Przygotowując chleb samodzielnie możemy do niego dodać ulubione ziarna i orzechy.

maka

Chleb gryczany bezglutenowy

Składniki:

1,5 szklanki mąki gryczanej
• 1,5 szklanki mąki ryżowej
• ½ szklanki mąki jaglana lub komosy
• 2/3 szklanki skrobi ziemniaczanej
• około 500-550 ml wody
• 3 łyżki zmielonego siemienia lnianego
• 2 łyżeczki suchych drożdży lub 30 g świeżych drożdży
• 2 łyżeczki ksylitolu, inuliny, cukru lub innego słodu
• 1 łyżeczka soli
• 2 łyżki oleju

Przygotowanie:

1. Zmielone siemię lniane zalać 200 ml wrzątku. Zaparzyć i rozmieszać blenderem ręcznym.
2. Wsypać do miski wszystkie składniki sypkie i wymieszać. Dodać składniki mokre: siemię, wodę, olej, drożdże i wymieszać mikserem. Masa powinna mieć konsystencję budyniu. Jeśli jest zbyt gęsta należy dodać jeszcze wody.
3. Ciasto przełożyć do wysmarowanej tłuszczem i wysypanej mąką formy do pieczenia lub formy do chleba (wtedy najczęściej nie ma konieczności smarowania). Powierzchnię wygładzić mokrą dłonią i oprószyć mąką. Pozostawić pod przykryciem do wyrośnięcia na około 40 – 60 minut. Zależnie od panującej temperatury otoczenia. Chleb wstawić do piekarnika nagrzanego do 190 stopni i piec 50 minut. Wystudzić na kratce.

Mąkę jaglaną można zastąpić mąka z amarantusa.

Chleb razowy z ziarnami

Składniki na 1 bochenek:

300 g mąki pszennej razowej chlebowej
• 100 g mąki żytniej jasnej
• 100 g mąki pszennej chlebowej
• 10 g soli
• 10 g drożdży suchych lub 20 g drożdży świeżych
• 2 łyżki miodu
• 340 ml wody
• 80 g słonecznika
• 80 g pestek dyni
• 20 g maku
• 40 g sezamu
• 60 g lnu
Na posypanie:
• 40 g sezamu

Przygotowanie:
Mąki, sól i suche drożdże wymieszać (ze świeżymi wcześniej zrobić rozczyn). Dodawać stopniowo wodę, miód i nasiona łącząc wszystkie składniki. Wyrabiać aż ciasto będzie gładkie i elastyczne, około 10 – 15 minut. Odłożyć w ciepłe miejsce, przykryte lnianym ręczniczkiem, do podwojenia objętości (około 2 godzin).

Po tym czasie ciasto krótko wyrobić, przełożyć do formy o wymiarach 23 x 10 cm, wysmarowanej masłem i wysypanej otrębami. Naciąć chleb wzdłuż ostrym nożem do połowy głębokości. Posmarować z wierzchu letnią wodą, posypać sezamem. Przykryć lnianym ręczniczkiem, pozostawić do wyrośnięcia, aż ciasto podwoi objętość.

Piec w temperaturze 230ºC przez około 30 minut, aż bochenek postukany od spodu będzie wydawał głuchy odgłos. Wystudzić na kratce

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

SŁODKA ZUPA SELEROWA

Seler nie jest kreatywnie wykorzystywany w naszej kuchni. Głównie dodajemy go w celu polepszenia smaku bulionu lub przygotowujemy z niego surówkę. Ale kto powiedział, że z selera nie da się przygotować czegoś naprawdę smacznego? Potrawy, którą będą zajadać się dzieci i dorośli! Poniżej zamieszczamy przepis na przepyszną zupę z selera. Delikatnie słodką, gęstą i rozgrzewającą. Świetnie komponuje się z ręcznie przygotowanymi grzankami lub tostami.

zupa z seleraTaka zupa selerowa idealnie sprawdzi się jako zimowy, sycący obiad. Wzmocni i rozgrzeje wychłodzony organizm oraz dostarczy wiele cennych witamin i składników mineralnych. Koniecznie wypróbujcie naszą zdrową, selerową propozycję – w domu lub przedszkolu! Smacznego :)!

Zupa z selera

Składniki:

1 duży seler (lub 2) – ok. 1kg
1 duży ziemniak lub dwa mniejsze
1 por – biała część
1 jabłko
2 litry domowego bulionu warzywnego
1 szklanka mleka – krowie lub roślinne niesłodzone
spora szczypta gałki muszkatołowej
sól i kolorowy pieprz – do smaku
olej roślinny

Przygotowanie:

1. Na dnie dużego garnka rozgrzać kilka łyżek oleju, pora pokroić w talarki i dodać do garnka, dusząc go na małym ogniu przez około 5 – 8 minut do czasu, aż będzie miękki i słodki.
2. W międzyczasie selera, ziemniaka i jabłko obrać, a następnie pokroić w drobną kostkę – szczególnie ziemniaki i seler powinny być pokrojone na małe kawałki. Dodać warzywa do pora, dokładnie zamieszać i wlać bulion. Gotować pod przykryciem przez około 20 – 30 minut do czasu, aż warzywa będą bardzo, bardzo miękkie.
3. Ugotowane w bulionie warzywa zmiksować na gładki krem, wlać szklankę mleka i doprawić do smaku solą, pieprzem oraz sporą szczyptą gałki i ponownie zmiksować. Podawać z grzankami lub tostami.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

NAPOJE ROZGRZEWAJĄCE DLA DUŻYCH I MAŁYCH NA ZIMOWE DNI

Kiedy na dworze panoszy się mroźna zima, naturalnie zakładamy ciepły szalik, czapkę czy rękawiczki. Jednak po dłuższym spacerze w mroźny zimowy dzień, nawet ci najcieplej ubrani wrócą do domu przemarznięci. Ciepłe skarpety, sweter czy dodatkowy grzejnik nie wystarczą by, szybko rozgrzaćwychłodzony organizm. Doskonale natomiast sprawdzą się aromatyczne napoje rozgrzewające.

napoje rozgrzewająceRozgrzewające napoje są nieocenione podczas wyziębienia organizmu, przy przeziębieniach, a także w chwilach, kiedy zimowy nastój ulega obniżeniu. Niezwykły aromat i cenne właściwości zawarte w składnikach takiego napoju dodadzą nam energii i siły, a niesamowita moc rozgrzewających przypraw poprawi odporność organizmu i pomoże zwalczyć przeziębienie. Do ich wykonania potrzebujemy tylko kilku składników. Zachęcamy do wypróbowania kilku sprawdzonych przepisów na rozgrzewające napoje, które posmakują zarówno dzieciom jak i dorosłym.

Napar z imbirem, miodem i cytryną

Składniki:
– pół litra wody
– cytryna
– kawałek imbiru (4-5 cm)
– cynamon (w kawałku)
– 2 łyżki miodu

Wodę wlać do małego garnka, dodać pokrojony imbir i cynamon. Wstawić do zagotowania. Gotować ok 2-3 minuty, ostudzić. Kiedy napar będzie ciepły dodać miód i wycisnąć do niego całą cytrynę, zamieszać. Napój podawać ciepły, ale nie za gorący, by nie stracić cennych właściwości miodu.

Herbata malinowa z dodatkami

Składniki:
– litr wody
– 4 łyżeczki herbaty malinowej (dobrej jakości z samych owoców malin, ewentualnie z dodatkiem innych owoców, np. hibiskusa)
– 4 łyżki ekologicznego soku z malin (bez cukru)
– 3 goździki, cynamon w kawałku
– sok z 1/3 cytryny
– kilka plastrów pomarańczy
– 2 łyżki miodu

Herbatkę zalać gorącą wodą, dodać sok z malin, goździki i cynamon. Odczekać do momentu aż napar będzie ciepły, potem wycisnąć do środka sok z 1/3 cytryny i miód, zamieszać. Napój podawać ciepły z plasterkami pomarańczy (pomarańczę przed pokrojeniem należy dokładnie wyszorować szczoteczką).

Herbatka jabłkowo-cynamonowa

Składniki:
– litr wody
– suszone jabłka – duża garść
– kawałek cynamonu
– kilka ziaren kardamonu
– 3-4 goździki
– kawałek imbiru
– 2 łyżki miodu

Wodę wlać do małego garnuszka, dodać garść suszonych jabłek, cynamon, ziarna kardamonu, goździki, imbir pokrojony na kawałki, pogotować ok 2-3 minuty, ostudzić. Kiedy napar będzie ciepły dodać miód, wymieszać. Napój podawać ciepły, ale nie za gorący, by nie stracić cennych właściwości miodu.

Autor: Ewa Buczkowska – dietetyk Akademii Zdrowego Przedszkolaka

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

POKONAĆ PRZEZIĘBIENIE – DOMOWE SPOSOBY WPROST ZE SPIŻARNI

Czy można pokonać przeziębienie bez konieczności wizyty u lekarza? Oczywiście, że można! Są na to sprawdzone domowe sposoby.  Przedstawiamy kilka przepisów na łagodzenie dolegliwości związanych z przeziębieniem, zamiast tabletek i syropów. Takie domowe metody są bezpieczne i 100% naturalne!

katar

Kaszel

Przy takiej dolegliwości idealnie sprawdzi się znany dobrze naszym babciom syrop z cebuli. Od lat wiadomo, że cebula ma właściwości bakteriobójcze oraz przeciwkaszlowe. Syropek należy pić kilka razy dziennie, po spożyciu posiłku i najlepiej 2-3h przed snem.

Przepis na syrop z cebuli:

Drobno posiekaną cebulkę (np. 3-4 sztuki) układamy warstwami, zasypując cukrem lub polewając miodem. Odstawiamy w ciepłe i ciemne miejsce, żeby wydzielał się sok. Po ok. 24h syrop jest gotowy do spożycia.

Katar

Przy „cieknącym” nosie – najczęstszym objawie przeziębienia dobrze sprawdzą się inhalacje, które nie obciążą układu pokarmowego a trafią prosto do dróg oddechowych. Najlepiej przygotować takie inhalacje z dodatkiem olejków eterycznych (np. sosnowy, eukaliptusowy), naturalnych solanek czy innych naturalnych preparatów ziołowych. W trakcie kataru ważne jest spożywanie dużej ilości płynów.

Gorączka

Gdy temperatura ciała wzrasta to znak, że organizm walczy z przeziębieniem. Nie zawsze warto od razu sięgać po leki przeciwgorączkowe – jeśli na termometrze widzimy mniej niż 38,5 st., możemy zastosować domowe napary napotne, które naturalnie mogą obniżyć temperaturę.

Przepis na herbatkę z lipy i sokiem z malin:

2 łyżeczki suszonych kwiatów lipy zalać gorącą wodą i odstawić na 10 minut. Po tym czasie przecedzić, dodać naturalnego soku z malin, łyżeczkę miodu i dokładnie wymieszać.

Domowe antybiotyki

Istnieje mnóstwo naturalnych antybiotyków, które na początku przeziębienia u naszego malucha, rozgrzeją organizm i pomogą walczyć z infekcją. Dobrym pomysłem jest rozpoczęcie kuracji od takich produktów niż od razu sięganie po antybiotyk. Możemy przygotować np.: ciepłe mleko z czosnkiem i miodem, domowy rosół, korzenna miksturę miodową, soki owocowe, herbatkę imbirową, lub syrop czosnkowo-cebulowy.

Przepis na miksturę miodowo-korzenną:

0,5l niezbyt gęstego miodu naturalnego, 2-3 łyżeczki mielonej kurkumy, 3-4 cm startego korzenia imbiru lub 1-2 łyżeczki imbiru suszonego, 20-40 kropel propolisu. Wszystkie składniki wymieszać ze sobą i przechowywać w słoiku. Podawać kilka razy dziennie po jednej łyżeczce.

Przepis na herbatkę imbirową:

1-2 cm korzenia imbiru, sok z połówki cytryny, 1 łyżka naturalnego miodu pszczelego, 1,5 szklanki bardzo ciepłej wody. Obrany i starty na tarce imbir zalać wodą i poczekać aż trochę przestygnie. Następnie dodać sok z cytryny i miód. Dobrze wymieszać i wypić od razu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

ŚWIĄTECZNE PIERNICZKI – BEZGLUTENOWE I TRADYCYJNE

Pierniczki nie mają jednoznacznej historii. Prawdopodobnie w okresie późnego średniowiecza, gdy do Europy przypływały statki z indyjskimi przyprawami, narodził się pomysł korzennych ciasteczek. Na początku mogli sobie na nie pozwolić tylko najbogatsi – przyprawy do pierniczków były bardzo drogie. W Polsce najpopularniejszymi „miastami pierników” były Toruń i Gdańsk, które rywalizowały między sobą o najlepszą piernikową recepturę!

Tradycyjnie pierniczki składają się z mąki pszennej, miodu, cukru, tłuszczu i oczywiście przyprawy korzennej. Wszystko zagniatamy dokładnie. Ciasto musi być jędrne i mieć piękny, brązowy kolor. Jednak, co zrobić w przypadku gdy nasze dziecko jest na diecie bezglutenowej? Czy w ogóle da się przygotować równie smaczne pierniczki bez użycia mąk glutenowych? Oczywiście, że tak :). Nie zawiedziecie Waszych dzieci, a zapewniamy, że taka wersja pierniczków będzie naprawdę pyszna.

Pamiętajcie, że przygotowywanie pierniczków to świetna okazja do spędzenia czasu z całą rodziną! Pieczenie i ozdabianie może być naprawdę wspaniałą zabawą, a dodatkowa pomoc młodych kucharzy na pewno usprawni przygotowywanie Świąt :).

pierniczkiPierniczki tradycyjne

Składniki:

2 szklanki mąki
– 2 łyżki miodu
– 3/4 szklanki cukru
– 1,5 łyżeczki sody oczyszczonej
– 1/2 torebki przyprawy piernikowej
– 1 łyżka masła
– 1 średnie jajko (+ dodatkowo 1 jajko do posmarowania)
– około 1/3 szklanki ciepłego mleka

Przygotowanie:

1. Mąkę przesiać na stolnicę, wlać rozpuszczony gorący miód i wymieszać (najlepiej nożem). Ciągle siekając, dodawać kolejno cukier, sodę, przyprawy, a gdy masa lekko przestygnie – masło i jedno jajko.
2. Dolewając stopniowo (po 1 łyżce) mleka zagniatać ręką ciasto aż będzie średnio twarde i gęste, przypominające ciasto kruche (zapewne nie wykorzystamy całego mleka, bo masa byłaby za rzadka). Dokładnie wyrabiać ręką, aż będzie gładkie, przez około 10 minut.
3. Na posypanej mąką stolnicy rozwałkować ciasto na placek o grubości maksymalnie 1 cm. Foremkami wykrajać z ciasta pierniczki, złączyć resztki ciasta w kulkę, ponownie rozwałkować i wyciąć pierniczki. Smarować rozmąconym jajkiem i układać na blasze wyłożonej papierem do pieczenia w odstępach około 2 – 3 cm od siebie (pierniczki urosną).
4. Piec w piekarniku nagrzanym do 180 stopni (góra i dół bez termoobiegu) przez około 10 – 15 minut. Po wyjęciu z piekarnika pierniczki będą miękkie. Twarde pierniczki przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku przez 1 – 4 tygodnie, po tym czasie znów zmiękną.

Pierniczki bezglutenowe

Składniki:

200 g mielonych migdałów
– 50 g mąki ryżowej, 50g mąki kukurydzianej, 30g mąki ziemniaczanej, 30g mąki kokosowej/wiórków kokosowych
– 1 łyżka przyprawy piernikowej
– 1 łyżeczka sody oczyszczonej
– 2 łyżki cukru
– 100 g miodu naturalnego
– 80 g oleju kokosowego
– 2 żółtka jajek ekologicznych
– 2 łyżki jogurtu naturalnego/greckiego
– białko jaja do posmarowania

Przygotowanie:

1. Piekarnik nagrzać do 180 stopni C. Do miski wsypać mąkę migdałową, dodać wszystkie mąki bezglutenowe, przyprawę piernikową, sodę i cukier. Dokładnie wymieszać.
2. Miód roztopić w rondelku razem z masłem, nie podgrzewając za bardzo masy, przestudzić. Żółtka utrzeć (ok. 10 minut mikserem na małych i średnich obrotach) lub trzepaczką.
3. Do miski z mąką dodać miód z masłem, wymieszać, dodać jogurt, żółtka i znów delikatnie wymieszać masę łyżką.
4. Wyłożyć ją na blat podsypany mąką (np. kokosową) i rozpłaszczyć na grubszy placek (ok. 8 – 9 mm).
5. Wyciąć pierniczki i ułożyć na blaszce do pieczenia wyłożonej papierem.
6. Posmarować roztrzepanym białkiem i piec przez 10 minut. Mniejsze i cieńsze pierniczki należy piec trochę krócej.

Po ostudzeniu przechowywać w pojemniku lub puszce.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

CO NA KANAPKĘ?

Tradycyjna kanapka składa się z pieczywa, masła lub margaryny oraz wędliny bądź sera. Oczywiście powinniśmy do niej dodać również jakieś warzywo. Kanapki mogą jednak wyglądać inaczej, będą ciekawsze i zdrowsze. Szynka kupowana w sklepie jest produktem, który powinniśmy ograniczać w naszej diecie i nie spożywać go codziennie. Niestety zawiera bardzo dużo soli, około 2,5 g w 100 g produktu. Najczęściej skald szynki zawiera dużo więcej pozycji niż mięso, sól i przyprawy. Możemy tam znaleźć konserwanty, zagęstniki i emulgatory, aromaty i barwniki, błonnik, tańsze białka roślinne, czy mięso oddzielone mechanicznie od kości (MOM). Ser żółty jest również bogaty w sól oraz tłuszcz. Dodatkowo znajdziemy w nim konserwanty i barwnik. Często również kupujemy produkt seropodobny, który do złudzenia przypomina ser żółty, jednak znacznie różni się od niego jakością. Zawiera niebezpieczne dla zdrowia utwardzone oleje roślinne.

W takim razie co wybrać na kanapkę? Świetnym rozwiązaniem są pasty kanapkowe, przygotowywane z warzyw, nasion roślin strączkowych czy pestek i orzechów. Nie będą one zawierać żadnych sztucznych dodatków, a ilość dodanej soli zależy od naszych upodobań. Jest to doskonały sposób na zwiększenie ilości warzyw w naszej diecie oraz zdrowych olejów roślinnych z pestek czy orzechów.

Pasta z cukinii i papryki (miseczka)
Składniki:
papryka czerwona 125g (pół)
cukinia obrana i bez gniazd nasiennych 750 g (jedna średnia)
cebula 250 g (dwie), koncentrat pomidorowy 125 g (5 łyżek)
czosnek ząbki 15g (3 szt.)
pieprz 0.5 łyżeczki
papryka słodka 0.5 łyżeczki
curry 0.5 łyżeczki
bazylia 1 szczypta
sól 1 łyżka

Przygotowanie:
Obraną i pozbawioną gniazd nasiennych cukinię ścieramy na grubych oczkach tarki jarzynowej. Oczyszczoną paprykę i cebulę również ścieramy na tarce. Każde warzywo wkładamy do osobnej miski, solimy i odstawiamy na godzinę. Po tym czasie odciskamy z soku, wkładamy wszystko do garnka i gotujemy 30 minut często mieszając. Dodajemy przyprawy, dokładnie mieszamy i gotujemy jeszcze 5 minut. Odstawiamy do ostygnięcia.

Pasta z czerwonej fasoli
Składniki:
Fasola czerwona z puszki 250g (puszka)
czosnek 10g (2 ząbki)
rozmaryn 5g (łyżka)
sok z cytryny 5g (łyżka)
sól, pieprz

Przygotowanie:
Fasolkę z puszki przepłukać zimną wodą i odcedzić. Zmiksować razem z czosnkiem i sokiem z cytryny. Doprawić ostro do smaku solą, pieprzem i rozmarynem. Dokładnie wymieszać.

Pasta z ciecierzycy z papryką (5 kanapek)

Składniki:
Czerwona papryka 125g (pół)
sok cytrynowy 10g (łyżka)
nasiona sezamu 10g (łyżka)
ząbek czosnku 5g
oliwa z oliwek 5g (łyżeczka)
sucha ciecierzyca 45g (1/3 szklanki)
szczypta soli, pieprz

Przygotowanie:
Moczymy ciecierzycę przez 8-12 godzin. Po tym czasie gotujemy ją, aż będzie miękka – przez około 1,5-2 godzin. Paprykę, sok cytrynowy, sezam, czosnek, oliwę i ugotowaną ciecierzycę blendujemy na jednolitą, gładką masę. Gotową pastę doprawiamy odrobiną soli i pieprzu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

Nadziewane_jabłkaJABŁKA NA SŁODKO

Dziś proponujemy Wam słodki i zdrowy deser dla dzieci i dorosłych – jabłka na słodko. Kombinacja rozgrzewającej kaszy jaglanej, soczystych i pysznych jabłek, przeciwzapalnego cynamonu i bogatych w składniki odżywcze orzechów oraz owoców suszonych to rewelacyjne połączenie na zimne i szare „przedzimowe” dni. Idealnie nadaje się nie tylko jako deser, ale również II śniadanie do szkoły lub pracy – zapakujcie takie jabłka na słodko do plecaka/torebki i cieszcie się jego smakiem nawet na zimo!
Jabłka na słodko nadziewane waniliową kaszą jaglaną i orzechami

Składniki:
– 4 niewielkie jabłka
– 1 cm startego świeżego imbiru,
– 2 łyżeczki sproszkowanego cynamonu
– 2 łyżeczki trzcinowego cukru
– 1,5 szklanki ugotowanej kaszy jaglanej
– bakalie – po garści: orzechy laskowe, rodzynki, siemię lniane
– 1 łyżeczka naturalnej wanilii

Przygotowanie:
1.Nastawiamy piekarnik na temperaturę 180° C.
2. Jabłka przekrajamy w poprzek. Z dolnej części wydrążamy miąższ wraz z pestkami – zostawiamy około 5 mm miąższu od skórki.
3. W misce mieszamy kaszę jaglaną, cynamon, imbir, cukier i bakalie.
4. Dolną część jabłka nadziewamy farszem z kaszy jaglanej i przykrywamy górną częścią.
5. Wstawiamy na ok. 25 minut do piekarnika. Gotowe :).

P. S. Nie wyrzucaj miąższu z jabłek! Możesz z niego przygotować nadzienie do ciasta lub dodać do jogurtu!

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

SOKIDOMOWE SOKI OWOCOWE I WARZYWNE

Soki to doskonałe źródło nie tylko dobrze przyswajalnych witamin (szczególnie C i A) i minerałów (potas, wapń, żelazo), ale również błonnika pokarmowego (usprawnia pracę przewodu pokarmowego), przeciwutleniaczy i naturalnych cukrów. Jedna porcja soku owocowego lub warzywnego podczas dnia, może zastąpić jedną z zalecanych 5 porcji tych produktów – pamiętajmy, że WHO zaleca spożywanie przynajmniej 400 g warzyw i owoców na dzień.


Soki są łatwe i szybkie w przygotowaniu, idealnie nadają się na małą przekąskę (dają uczucie sytości), czy dodatek do posiłku – pamiętajmy, że witamina C zawarta w sokach wzmaga wchłanianie żelaza z pożywienia. Naturalne napoje z owoców lub warzyw,
wzmacniają organizm, chronią przed infekcjami, działają oczyszczająco i dodają energii. Ze względu na dużą zawartość prozdrowotnych, łatwo przyswajanych składników,  świetnie wzbogacą dietę osób narażonych na niedobory – dzieci, osób starszych, sportowców, wegetarian i wegan.


Pamiętajmy jednak, że sok ze sklepu nie będzie posiadał tylu składników odżywczych, co sok przygotowany przez nas w domu. Proces produkcji i przechowywania niszczy wiele witamin i składników mineralnych. Najzdrowszym wyborem będą więc napoje przygotowywane
samodzielnie w domu albo te gotowe, ale  jednodniowe, które zachowują większość składników.


Przygotowując soki ręcznie, możemy sami zdecydować jakie owoce lub warzywa dodamy, jakie dodatki wybierzemy, czym doprawimy – możliwości jest naprawdę wiele, zabawa w robienie soków to idealna i 
zdrowa” rozrywka dla dzieci w każdym wieku. Zaletą soku domowego jest również możliwość przemycenia składników, które nie niekoniecznie są lubiane – w innej formie, z odpowiednio dobranymi składnikami, na pewno zasmakują!


Zabierając się za przygotowanie soków, oprócz dobrze skomponowanych smakowo warzyw, owoców i dodatków, warto zaopatrzyć się również w odpowiednie urządzenie – na rynku jest naprawdę bogaty wybór sprzętu, od ręcznych wyciskarek po profesjonalne sokowirówki. Gdy podejmiemy już decyzję, możemy 
rozpocząć sokową rewolucję u siebie w domu! Poniżej kilka propozycji na początek :).

Zdrowy„Kubuś”

Składniki:
500g-marchewek
300-400g-jabłek
100–150ml-wody
2-łyżki soku z cytryny
½ – 1 łyżeczki miodu (opcjonalnie)

można dodać również inne owoce wedle uznania np. banany, truskawki, kiwi, …
sprzęt: blender lub mikser do drinków/ koktajli

Wykonanie:
Marchew obrać, umyć, pokroić w talarki i ugotować w wodzie lub na parze, aż będzie zupełnie miękka (około 20 minut). Odcedzić i przełożyć do miksera lub miski, zmiksować na gładką masę. Jabłka zetrzeć na drobnej tarce i wraz z powstałym sokiem dodać do marchewki, ponownie zmiksować. Wrzucić wybrane owoce – np. banany i zmiksować. Dolać sok z cytryny, dodać miód do smaku oraz wodę i dalej miksować. W razie konieczności można jeszcze rozcieńczyć wodą, do uzyskania ulubionego smaku i konsystencji. Podawać od razu.

 

Sok wielowarzywny na zimne dni

Składniki:
1 średniej wielkości burak
1 łodyga selera naciowego
1 korzeń pietruszki
ok. 0,5 cm imbiru (korzenia)
2 łyżki soku z cytryny
½ -1 łyżeczka cukru trzcinowego

Wykonanie:

Do sokowirówki wrzucamy najpierw pokrojonego i obranego buraka, następnie selera, pietruszkę i na koniec świeży imbir, później wlewamy sok z cytryny i dodajemy cukier trzcinowy. Wszystko razem mieszamy i pijemy od razu po przygotowaniu.

∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪∩∪

  • KUCHNIA GRECKA

    Tak jak rozwijała się starożytna literatura i sztuka, tak też ewaluowały smaki greckiej kuchni. Jedzenie ma i miało wielkie znaczenie dla Greków zarówno tych starożytnych jak i tych współczesnych. Dawniej, rozmaite przysmaki trafiały tylko na stoły zamożnych, biedniejsi musieli zadowolić się warzywami, owocami i ziarnami zbóż. Ze względu na bardzo dogodne położenie, Grecja była i jest zasobna zwłaszcza w owoce morza oraz ryby, ale również w przepyszne skąpane słońcem owoce.

    Grecy byli prawdziwymi mistrzami w dziedzinie ich podawania, przechowywania i przygotowywania. Ryby wykorzystywano również w medycynie i kosmetyce. Wiele gatunków ryb, które wówczas były serwowane, nadal jest nierozpoznanych i nienazwanych, niemniej jednak historycy i archeologowie pracują nas rozszyfrowaniem historii greckiej kuchni. Sztuka przyrządzania ryb i owoców morza w starożytnej Grecji osiągnęła wysoki poziom. Powstało wiele receptur na rybne dania. Niektórzy preferowali smaki naturalne, inni z kolei przyprawiali je rozmaitymi przyprawami, sprowadzanymi z Dalekiego Wschodu. Ryby smażono na oliwie – bezcennym, greckim tłuszczu roślinnym, polewano je również różnymi sosami lub posypywano serami. Konserwowano je w soli, a następnie transportowano do rejonów mniej zasobnych w rybie smakołyki, lub gotowano je w osolonej wodzie. Bardzo często używano też ryb solonych i suszonych na słońcu. Zapach z pewnością był specyficzny, ale był to prawdziwy rarytas. Mięso innych zwierząt raczej nie cieszyło się popularnością – na stołach pojawiało się jedynie od święta i przeważnie tylko u wyżej sytuowanych.

    Należy zaznaczyć, że jedzenie w starożytnej Grecji miało również podłoże religijne i często rozmaite dania składano w ofierze greckim bóstwom. Według mitologii greckiej, bogowie również ucztowali, żywili się ambrozją, która czyniła ich nieśmiertelnymi i wiecznie młodymi. Do tej pory ambrozja oznacza prawdziwy przysmak.

    Generalnie rzecz ujmując, Grecy byli wielkimi biesiadnikami, a każdy posiłek obficie zakrapiany był winem, z którego Grecja słynie do dziś. To wielkie ucztowanie wynika jeszcze z jednej cechy Greków, a mianowicie z ich gościnności i przyjacielskiej natury, co widać podczas turystycznych wycieczek do tego kraju.

    Tradycyjny grecki posiłek nie może obejść się bez przekąsek – mezedes. Są to zazwyczaj rozmaite greckie sery, pieczywo, które dodawane jest niemalże do każdego posiłku i uważane za istotę pożywienia oraz pasty do chleba. Generalną zasadą, która musi być spełniona, jest dostatecznie ostry smak przekąski, aby pobudzała apetyt. Do najbardziej popularnych przekąsek zalicza się: kolokithakia tyganita- kabaczki smażone, piperies tyganites – paprykę smażoną, skordalia- czyli pastę czosnkowo-fasolową do pieczywa, tzatziki – pastę czosnkową z ogórkami i miętą, oraz wspaniałą grecką fetę. Do wspomnianych wyżej przystawek, pieczywa i sałatek podaje się rozmaite sosy. Wśród najpopularniejszych znajdziemy: ladolemono czyli sos oliwno- cytrynowy, sos pomidorowy mięsny i bezmięsny oraz sos czosnkowy.

    Prym wiodą również rozmaite greckie sałatki, a do najsłynniejszych zaliczana jest sałatka grecka – na bazie świeżych warzyw, fety i oliwek. Popularna jest również sałatka z fasoli – ambelosalata. Dużo sałatek bazuje na świeżych ogórkach, jogurcie, liściach mięty. Znakomitym greckim specjałem jest również sałatka z arbuza, sera feta i liści mięty – wspaniale orzeźwia zwłaszcza w upalne dni. Sałatki bardzo często serwowane są do dań rybnych i mięsnych.

    Bardzo ważną częścią składową dań greckich są rozmaite placki -pites, przygotowywane na bazie ciasta filo – przypominającego ciasto francuskie. Grecy zajadają się tymi plackami i można je dostać niemalże na każdym tradycyjnym greckim straganie, czy w budce z przekąskami. Placki podawane są z rozmaitymi farszami. Prawdziwym rarytasem są placki serowe – tiropita na bazie sera feta, placki szpinakowe – spanakopita, czy placki z niezwykle popularnych w Grecji kabaczków.

    Grecy również lubują się w zupach – supa, które traktuje się jako pożywne danie, gdyż zazwyczaj są przygotowywane na bazie sycących składników: grochu, fasoli, soczewicy z dodatkiem mięs, np. fasolada czy rewithia supa. Popularna jest także zupa mięsna – krestosupa na bazie wołowiny i ryżu.

    Do mięs najczęściej używanych w greckiej kuchni zalicza się wołowinę, baraninę, jagnięcinę i wieprzowinę. Popularna jest cielęcina duszona z ziemiankami –moschari kacrolas me patates. Niezwykle smaczna jest również wołowina z makaronem. Często serwuje się jagnię pieczone z karczochami lub jagnię z sosem cytrynowym. Jagnięcinę wykorzystuje sie także do przygotowania słynnego kleftiko – czyli mięsa zapieczonego w pergaminie. Popularne są również tzw. pilawy na bazie ryżu i mięs. Wiele dań mięsnych bazuje na mięsie mielonym. Charakterystycznym daniem jest musaka na bazie bakłażanów, mięsa mielonego, żółtego sera, czy pasticio – które jest wykonane z makaronu, mięsa mielonego, pomidorów, zapieczone z żółtym serem. Zamiast płatów makaronowych tak jak we włoskiej lasagne, używa się tutaj grubego, ugotowanego makaronu.

    W regionach położnych nad morzem niezwykle popularne są, z resztą jak w każdej dość ciepłej strefie nadmorskiej, rozmaite skorupiaki, mięczaki oraz ryby. Popularne ryby używane do dań greckich to barweny, a od przepisów z owoców morza wprost można dostać zwrotów głowy. Popularne są ośmiornice, kalmary czy krewetki. Do dań z ośmiornic często używa się czerwonego wina. Popularnym daniem z wykorzystaniem ośmiornicy jest – htapodi stifado. Do dań z owoców morza również często dodaje się ryż, tak jak w przypadku hiszpańskiej paelli czy włoskiego risotto.

    Smaczne przepisy to zasługa wysokiej jakości greckich produktów. Na pierwsze miejsce zdecydowanie wysuwa się oliwa, a gaje oliwne to główne źródło dochodu wielu greckich rolników. Oliwa dodawana jest niemalże do wszystkiego: sosów, mięs, warzyw, a nawet polewana wprost na chleb. Również tutejsze owoce i warzywa mają wielu chętnych, a wszystko za sprawą śródziemnomorskiego, ciepłego klimatu. Grecy są także specjalistami w produkcji serów, zwłaszcza słynnej greckiej fety. Należy ona do serów białych, miękkich, a do najsmaczniejszych zalicza się tę produkowaną z pasteryzowanego mleka koziego i owczego. Smacznym greckim serem jest też halloumi, wytwarzany również na Cyprze. Jest to ser solankowy półtwardy, doskonale nadaje się jako dodatek do sałatek. Patrząc na tę mnogość przysmaków, nie bez przyczyny kuchnię grecką uznaje się za jedną z najlepszych na świecie.

  • Data dodania: 2015-05-03

    KUCHNIA HOLENDERSKA

    Podróżując” po Europie smakowaliśmy niektóre potrawy. Oto przepisy:

    SOS HOLENDERSKI

    składniki: 

    1/2 kostki masła

    3 – 4 żółtka

    sok z 1/2 cytryny

    sól

    biały pieprz

    Sposób przygotowania: Masło rozpuścić w garnuszku, nie przypalić! Mikserem ubić żółtka z sokiem z cytryny, solą i pieprzem. Powolutku, stopniowo dodawać gorące masło. Sos powinien zacząć gęstnieć jak majonez. Doprawić i polać ciepłe szparagi z wody. Do sosu można dodać świeże zioła.

    HOLENDERSKA ZUPA SEROWA Z GRZANKAMI

    Składniki

    15 dag sera gouda

    2 łyżki masła

    1-1,2 l rosołu (może być warzywny)

    125ml śmietanka

    żółtko

    koperek

    chleb na grzanki

    masło do grzanek

    Sól

    kostka sera topionego ementaler

    3-4 łyżki mąki pszennej

    pieprz biały

    Etapy przygotowania

    Ser zetrzeć na tarce, chleb pokroić w kostkę. Mąkę zasmażyć z masłem nie rumieniąc, wlać zimny rosół, gotować 8 minut mieszając, doprawić solą i pieprzem. Ser wsypać do rosołu, mieszać do rozpuszczenia, dodać ser topiony, mieszać aż się roztopi w zupie.

    Zdjąć garnek z ognia, dodać żółtko roztrzepane ze śmietaną. Dodać jeszcze zieleninę np koperek na talerz i wlać zupę. Dołożyć grzanki zrumienione na maśle.

     

  • Data dodania: 2015-03-01

    Kuchnia niemiecka

    Kuchnia naszych sąsiadów w dużej  części przypomina także polskie menu. Jest ona dość kaloryczna i ciężka, ale za to bardzo pożywna.

    Zwyczaje kulinarne Niemców różnią się z zależności od regionu. Na zachodzie, w Schwarzwaldzie i Badenii-Wirtembergii skupiają się wpływy sąsiadów- szwajcarów i francuzów. Rejon ten wykorzystuje w swych potrawach dużą ilość warzyw. Na południu jada się potrawy znacznie tłuściejsze i bogate w mięsa.

    Niezależnie od podziałów, stałym składnikiem niemieckiego menu  jest mięso wieprzowe. Niemcy przetwarzają je na wszelkie sposoby: różnorodne gatunki kiełbas, kiełbasek (frankfurterki) czy wędlin. W różnych landach, pojawiają często pod inną nazwą i  wykonywane z innym dodatkiem.

    Do narodowych potraw Niemiec należą: zupa z węgorza na rosole wołowym, sznycel, golonka z kapustą lub grochowe puree. W diecie Niemców pojawiają się także warzywa: ziemniaki, pomidory, kapusta czy szparagi, które są szczególnie cenione i często serwowane jako dodatek do potraw.

    Podaję się je z sosem z pietruszką, sosem koperkowym lub sosem rzodkiewkowym. Treściwa i sycąca zupa eintopf  wspaniale rozgrzewa i dodaje energii. Miłośnicy słodkości preferują  Pflaumenkuchen- placek ze śliwkami obsypany dużą ilością cukru, strudel z jabłkami to deser znany i lubiany w całej Europie.

    Gęsta kartoflanka berlińska

    Składniki:

    wędzony boczek – 175 gramów

    por – 1 sztuka

    ziemniaki – 300 gramów

    seler – 0.5 sztuk

    cebula – 1 sztuka

    śmietana – 250 mililitrów

    bulion – 750 mililitrów

    marchewka – 1 sztuka

    Sposób przygotowania:

    1.Boczek pokrój w kostkę i podsmaż na 1 łyżeczce oleju.

    2.Ziemniaki oraz cebulę obierz, pokrój w kostkę i dodaj do boczku. Smaż przez około 10 minut na małym ogniu.

    3.W tym czasie obierz resztę warzyw i pokrój w kawałki. Wrzuć do wysokiego garnka razem ze składnikami z patelni i zalej bulionem.

    4.Dopraw odrobiną majeranku i gotuj przez około 30-45 minut, aż warzywa będą miękkie.

    5.Zmiksuj zupę na gładki krem.

    6.Zagęść kartoflankę śmietaną, ponownie zagotuj i podawaj.

    Pichelsteiner czyli gulasz po niemiecku

    Składniki:

    mięso wieprzowe – 500 gramów

    cebula – 2 sztuki

    marchew – 4 sztuki

    seler – 1 sztuka

    kapusta – 1 sztuka

    ziemniaki – 750 gramów

    bulion – 0.5 litrów

    liść laurowy – 1 sztuka

    sól i pieprz do smaku

    Sposób przygotowania:

    1.Mięso umyj dokładnie i pokrój w grubą kostkę.

    2.Warzywa umyj i posiekaj, również dość grubo, oprócz cebuli, którą pokrój w piórka. Na patelni rozgrzej tłuszcz, wrzuć cebulę. Zeszklij, ale nie przyrumieniaj i dodaj pokrojone w kostkę mięso. Podduś przez ok. 5 minut.

    3.Wrzuć resztę warzyw, podlej bulionem i przypraw. Duś na wolnym ogniu aż do miękkości ok. 70-90 minut. Dopraw do smaku.

    Sałatka ziemniaczana niemiecka

    Składniki:

    500 g ziemniaków

    3 jajka

    2 duże ogórki konserwowe

    3 łyżki kwaśnej śmietany

    3-4 łyżki majonezu

    trochę soku z cytryny

    1 pęczek szczypiorku

    sól, pieprz

    Sposób wykonania:

    Ziemniaki obrać, ugotować w lekko osolonej wodzie. Odcedzić, ostudzić, pokroić w kostkę.

    Jajka ugotować na twardo, obrać, pokroić w kostkę.

    Ogórki pokroić w kostkę.

    Szczypiorek drobno posiekać

    Ziemniaki, jajka, ogórki i szczypiorek ( część zostawić do posypania gotowej sałatki ) wrzucić do miski i delikatnie wymieszać. Posolić i dopieprzyć do smaku

    Całość skropić sokiem z cytryny. Dodać śmietanę i majonez. Ostrożnie wymieszać

    Odstawić w chłodne miejsce na co najmniej 2 godziny. Od czasu do czasu przemieszać.

    Podawać posypaną pozostałą częścią szczypiorku.

  • Data dodania: 2014-11-23

    Aktualne zalecenia dietetyczne . Zasady zdrowego żywienia .

    ZASADA 1 zdrowego żywienia dla dzieci zwraca uwagę na urozmaicenie diety o produkty z różnych grup . Każda z nich jest źródłem innych cennych dla zdrowia składników odżywczych Na przykład produkty mleczne dostarczają wapń i białko ale nie zawierają witaminy C , którą zawierają owoce i warzywa . Dlatego też należy spożywać artykuły spożywcze z różnych grup .

    ZASADA 2 przypomina o potrzebie codziennej aktywności fizycznej (zaleca się ok. 30 minut dziennie), dlatego u podstawy piramidy znajduje się aktywność fizyczna . Codzienny ruch korzystnie wpływa na kondycję fizyczną i sprawność umysłową oraz prawidłową sylwetkę.

    ZASADA 3 dotyczy spożywania produktów zbożowych . Dzienny jadłospis powinien zawierać co najmniej 5 porcji  produktów zbożowych . Produkty zbożowe są przede wszystkim głównym źródłem energii dla organizmu , zawierają wiele składników mineralnych oraz witaminy , są bogate w błonnik regulujący pracę jelit. Z tej grupy należy wybierać artykuły tzw. grubego przemiału – pełnoziarniste. Poleca się pieczywo pełnoziarniste , ryż pełnoziarnisty – brązowy , kaszę gryczana , jęczmienną , jaglana oraz makaron razowy – ciemny.

    ZASADA 4 warzywa i owoce powinny być spożywane kilka razy dziennie w ramach głównych posiłków oraz podjadania  ( co najmniej 5 porcji dziennie)W diecie powinno się uwzględniać różnorodne warzywa m.in. sałatę , brokuły , szpinak , marchewkę , pomidory, dynię , kapustę , por , seler , cebulę . Ze względu na większą zawartość cukrów prostych  w owocach należy spożywać więcej warzyw niż owoców.

    ZASADA 5 mleko i jego przetwory są najważniejszym źródłem wapnia w diecie , który jest niezbędny do budowy zdrowych kości i zębów . Żaden produkt spożywczy nie zawiera tak dużo jak mleko i jego produkty , dobrze przyswajalnego wapnia . Dzieci powinny spożywać 3-4 szklanki mleka dziennie lub część mleka zastępować produktami mlecznymi : jogurty , maślanki , kefiry , sery twarogowe .

    ZASADA 6 dotyczy grupy mięso , drób , ryby , jaja , nasiona roślin strączkowych i orzechy. Produkty mięsne , ryby , jaja są w diecie źródłem pełnowartościowego białka , żelaza  , cynku , oraz witamin z grupy B. Nasiona roślin strączkowych i orzech są również wartościowego białka , wielu cenny składników mineralnych i witamin.

    Żywienie  najmłodszych

    Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym to wielka odpowiedzialność Prawidłowe odżywianie decyduje o tym jak szybko maluch  będzie chłonął wiedzę i jak będzie się rozwijał w dalszych latach , a to zależy w dużej mierze od nas .

    W tej chwili zapanowała moda na jedzenie typu Fast food a to m.in. pizza , kebab hamburgery , hot-dogi , frytki wszystko to co dziś dzieci lubią najbardziej . Żywność ta obfituje w tłuszcz , węglowodany proste , pozbawione są prawie całkowicie składników mineralnych i innych cennych składników odżywczych . Frytka czy hamburger to nic innego jak nasączona niezdrowym tłuszczem ziemniaczana albo mięsna gąbka  . Fast fordy zawierają glutaminian sodu , który wzmacnia ich smak i pobudza apetyt . Jedzenie dużej ilości tłuszczu zaburza poczucie sytości w organizmie . Ostatnie badania pokazują , że prawie 60 % dzieci spożywa regularnie tego typu żywność , a co za tym idzie wzrasta liczba dzieci otyłych , co jest przyczyną cukrzycy w przyszłości , a same dzieci nabywają z tego powodu kompleksów , są odrzucane przez rówieśników  .

    Dzieci w wieku przedszkolnym potrzebują zaledwie 1400kalorii dziennie , a tymczasem :

    mała porcja frytek  – 240kcal

    -duża porcja frytek  – 475kcal

    -shake czekoladowy  – 335kcal

    -hot dog – 470kcal

    -hamburger – 298kcal

    baton “Mars” – 190kcal

    -4 kostki czekolady – 122kcal

    mała paczka chipsów

    -“Lubiś” -116kcal

    Zdrowe jedzenie , to dieta oparta na dekalogu dietetycznym , czyli piramidzie Żywienia opracowanej przez Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie .

    Piramida dziś Ci powie 

    Jak właściwie dbać o zdrowie 

    Więc ją dobrze zapamiętaj 

    Na powszechne dni i święta 

    Nie zapomnij o ruchu 

    Mały oraz duży zuchu 

    Pływaj biegaj oraz ćwicz 

    Sportu nie zastąpi nic” 

    Modna dieta w przedszkolu to zdrowe produkty :

    pieczywo gruboziarniste z nasionami

    -kasze ( pęczak , jęczmienna , gryczana , jaglana , kuskus) ryż brązowy

    -nabiał : sery , jogurty naturalne , kefiry maślanki

    -różnorodne mięsa i ryby

    -jaja

    -groch , fasola , soczewica , ciecierzyca

    -sezonowe warzywa : marchew, buraki , ziemniaki , seler , rzepa , dynia pietruszka , cebula , czosnek , brokuły , kalafiory , cukinia , fasolka szparagowa , papryka , ogórek , kiełki , sałata , kapusta, pieczarki, natka

    -sezonowe owoce : jabłka , gruszki , śliwki , wiśnie , truskawki , brzoskwinie , aronia

    -woda , świeże soki owocowo-warzywne , herbaty ziołowe – owocowe , kompoty

    -masło 82% , oliwa

    -miód naturalny

    -ograniczamy sól.

  • Data dodania: 2014-05-08

    Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym

    Właściwy sposób odżywiania jest jednym z podstawowych czynników warunkujących prawidłowy rozwój fizyczny, umysłowy i społeczny dzieci. Przez właściwe odżywianie należy rozumieć przede wszystkim dostarczenie dziecku energii i składników odżywczych w ilości pokrywającej jego zapotrzebowanie. Nie mniej istotny jest też urozmaicony i umiejętny dobór produktów w diecie dziecka, odpowiednia ilość posiłków w ciągu dnia i regularność ich spożywania, wielkość oferowanych dziecku porcji jedzenia, a także estetyka podanych posiłków. W diecie dzieci w wieku przedszkolnym bardzo ważna jest różnorodność produktów uwzględnianych w jadłospisie. Poszczególne grupy produktów charakteryzują się różnicowaną zawartością składników odżywczych dlatego należy pamiętać o uwzględnieniu w diecie dziecka różnych produktów z wszystkich grup – urozmaicenie jest bowiem jednym w podstawowych czynników zapewniających odpowiednie spożycie wszystkich składników pokarmowych.

    Podstawę diety dziecka przedszkolnego powinny stanowić produkty zbożowe. Są one źródłem węglowodanów złożonych, witamin z grupy B, składników mineralnych (fosfor, cynk, magnez, żelazo, mangan, siarka) oraz błonnika pokarmowego. W skład tej grupy wchodzą : mąka , kasze , ryż ,płatki , pieczywo , makarony . Szczególnie polecane są produkty zbożowe pełnoziarniste, np. pieczywo razowe, kasze gruboziarniste , płatki zbożowe makaron graham, które są nie tylko źródłem energii w diecie dziecka, ale również dostarczają więcej składników mineralnych i witamin oraz błonnika niż produkty zbożowe wysoko przetworzone. Produkty zbożowe powinny wchodzić w skład każdego posiłku dziecka . Zaleca się łączenie w diecie dziecka produktów zbożowych z produktami mlecznymi co przyczynia się do lepszego wykorzystania białka zawartego w tych produktach .

    Kolejną ważną rolę  w diecie dziecka jest mleko i jego przetwory . Do tej grupy zaliczamy : mleko , napoje mleczne np. jogurt, kefir, maślanka, zsiadłe mleko, mleko acidofilne, sery twarogowe -białe, homogenizowane, sery podpuszczkowe -pleśniowe, żółte, topione. Produkty z tej grupy są najlepszym źródłem wapnia niezbędnego do prawidłowego rozwoju kości i zębów. Produkty mleczne dostarczają również białka, tłuszczu oraz witamin (A, D, witaminę B2). Dzieciom w wieku przedszkolnym zalecane są produkty o zawartości tłuszczu do 2%. Zaleca się podawanie 2-3 szkalanek mleka dziennie , z czego część można zastąpić serami  lub mlecznymi napojami fermentowanymi .

    Kolejną istotną w diecie dzieci grupą produktów są warzywa i owoce. Dostarczają one przede wszystkim różnych witamin (zwłaszcza witaminy C, β-karotenu, kwasu foliowego) i składników mineralnych (m.in. potas, magnez, żelazo, wapń) oraz naturalnych przeciwutleniaczy i błonnika pokarmowego. Dziecko powinno spożywać owoce i warzywa w każdym posiłku przy czym należy pamiętać by owoców, z uwagi na znaczną zawartość cukru, w diecie było nieco mniej niż warzyw. Porcję owoców lub warzyw można zastąpić szklanką soku – preferowane są soki warzywne i owocowo-warzywne niesłodzone.

    Przygotowując potrawy z warzyw i owoców , należy uwzględnić przede wszystkim produkty sezonowe . W okresie zimowym powinno się stosować mrożonki , które są bardzo cennym źródłem witamin np. mrożona marchewka , fasolka szparagowa , kalafior , brokuł , mieszanki do zup , mieszanki owocowe . W okresie jesienno – zimowym  cennym źródłem witaminy C są cytrusy .

    Należy podkreślić , że dobrym źródłem składników mineralnych jest natka pietruszki , która powinna stanowić dodatek do różnych potraw np. zup , sałatek  ,dań mięsnych.

     W całodziennej diecie dziecka należy uwzględnić także produkty z grupy mięso, ryby, nasiona roślin strączkowych. Dostarczają one dziecku pełnowartościowego białka, witamin z grupy B, witaminy A, D, E, żelaza, cynku oraz jodu (ryby). Zalecane jest chude, wysokogatunkowe mięso i wędliny, a spośród ryb – tłuste ryby morskie (np. łosoś, makrela) będące źródłem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Alternatywą dla potraw z mięsa mogą być dania z nasion roślin strączkowych – groch  ,fasola , bób , soja , soczewica . Dostarczają one dość dużo białka, witamin z grupy B  i składników mineralnych takich jak żelazo miedź  magnez potas siarka  i dodatkowo zawierają błonnik pokarmowy usprawniający pracę jelit. Należy pamiętać o odpowiedniej obróbce kulinarnej nasion, która nie tylko poprawi ich strawność, ale również zmniejszy zawartość substancji wzdymających oraz antyodżywczych .

    Dzieci powinny spożywać dobrej jakości mięsa chude , najlepiej drobiowe (kurczak , indyk) , ale również wieprzowinę ( schab , polędwicę , szynkę)  czy wołowinę ( rostbef  polędwicę). Jak najczęściej należy zastępować wędliny tłuste – mielonkę czy mortadele wędlinami chudymi – najlepiej drobiową szynką  lub polędwicą . Potrawy smażone powinny być jak najczęściej zastępowane potrawami duszonymi i pieczonymi bez dodatku tłuszczu  lub z niewielką jego ilością.

    Codzienna dieta dziecka w wieku przedszkolnym powinna także zawierać tłuszcz  ale o właściwej jakości i w ilości odpowiedniej do wieku. W diecie przedszkolaka należy uwzględnić tłuszcze zwierzęce i roślinne, jednak z przewagą tych ostatnich. Do smarowania pieczywa polecane jest masło i margaryny miękkie o wysokiej jakości, do smażenia i jako dodatek do potraw – oleje roślinne. W żywieniu dzieci należy unikać produktów zawierających utwardzone tłuszcze roślinne, które są źródłem izomerów trans kwasów tłuszczowych. Do produktów tych należą margaryny twarde oraz produkty wytwarzane z ich dodatkiem np. pieczywo cukiernicze, wyroby ciastkarskie i czekoladowe, a także tłuszcze smażalnicze i produkty typu fast food.

    W żywieniu dzieci nie należy zapomnieć o jajkach . Jaja kurze dostarczają pełnowartościowe białka , co oznacza  ,że jest ono w 100% wykorzystywane przez  organizm człowieka . Żółtko jaja jest dobrym źródłem żelaza oraz wit. A i D . Należy jednak pamiętać , że zawiera również duże ilości cholesterolu , w związku z czym jego spożycie powinno być kontrolowane .

     W codziennej diecie dzieci należy pamiętać o odpowiedniej ilości płynów. Do popijania w ciągu dnia polecana jest woda źródlana i mineralna (należy unikać wód o wysokim stopniu mineralizacji), herbatki owocowe, kakao i kawa zbożowa oraz słaba herbata , kompoty na bazie owoców i soki owocowe (w ograniczonych ilościach). Znacznie należy ograniczyć dostępność słodzonych napojów gazowanych.

    Do produktów, które ze względu na profilaktykę nadwagi i otyłości oraz innych przewlekłych chorób niezakaźnych, należy ograniczać w menu przedszkolaka należą sól i cukier. Sól kuchenna jest podstawowym źródłem sodu w diecie , składnika niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania  organizmu człowieka .Jednak jego nadmierne spożycie , głównie w postaci soli kuchennej , mogą przyczynić się do rozwoju wielu chorób. Sól można zastępować świeżymi i suszonymi ziołami.

    Cukier nie zawiera żadnych składników  odżywczych jest tylko źródłem „ pustych „ kalorii”. Ponadto spożycie słodyczy i cukru zwiększa ryzyko próchnicy zębów.

    Zapotrzebowanie na energię i składniki odżywcze jest najważniejszym elementem , który należy uwzględnić przy układaniu jadłospisów . Jeśli produkty i potrawy spożyte w danym dniu dostarczają organizmowi mniejszych ilości danego składnika należy zadbać o zwiększenie jego spożycia w następnych dniach . Dlatego też jadłospisy należy planować na dłuższy czas .

    Wcześniejsze planowanie ma także wiele innych , istotnych zalet. W ten sposób można uniknąć błędów  związanych  ze zbyt  częstym przygotowywaniem tych samych potraw , czy niewłaściwym ich zestawieniem . Łatwiejsza jest organizacja zakupów oraz zaopatrzenie  na czas w odpowiednią ilość potrzebnych produktów . Planowanie na dłuższy okres ułatwia też organizację pracy związaną z przygotowywaniem posiłków.

    Dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym powinny spożywać 4-5 posiłków dziennie, które powinny być tak rozplanowane , żeby przerwy między nimi  nie przekraczały 3-4 godzin . Wynika stąd , że w czasie pobytu w przedszkolu dziecku należy zapewnić 3 posiłki :

    śniadanie , obiad, podwieczorek.

    Planowany jadłospis powinien być dostosowany do możliwości finansowych placówki . warto też zwrócić uwagę na pracochłonność potraw i nie planować tego samego dnia kilku potraw , których przygotowanie wymaga dużej ilości czasu. Trzeba również uwzględnić możliwości produkcyjne .

    Śniadanie podawane w przedszkolu jest bardzo ważnym posiłkiem . Niektóre dzieci mogą zjeść niewielki posiłek w domu przed wyjściem do przedszkola , natomiast dla pozostałych , śniadanie przedszkolne będzie pierwszym posiłkiem po całonocnej przerwie. Zaleca się aby  w skład tego posiłku wchodziło mleko w postaci zupy mlecznej bądź napoju mlecznego. Podstawą śniadania jest również pieczywo . Małym dzieciom powinno podawać się pieczywo mieszane . Dobrym dodatkiem do pieczywa będzie twarożek , chuda wędlina – najlepiej drobiowa oraz pasty np. jajeczna czy rybna . Niezbędnym dodatkiem do śniadania są warzywa  może to być pomidor , ogórek , sałata , papryka , szczypiorek , natka pietruszki . Można też podać owoce .

    Ważne jest , żeby do śniadania podany został napój . Może to być jeden z wymienionych wcześniej napojów mlecznych , ewentualnie słaba herbata bądź herbatka owocowa.

    Obiad podawany dzieciom w przedszkolu powinien składać się z zupy , drugiego dania i napoju. Zupy należy przygotowywać na wywarach warzywnych , ewentualnie z chudego mięsa  lub drobiu , z dodatkiem głównego składnika , który nadaje charakterystyczny smak . Zaleca się podprawianie zup jogurtem naturalnym bądź mlekiem zagęszczonym lub śmietaną o mniejszej zawartości tłuszczu – 12% . Należy unikać stosowania zasmażek.

    Drugie danie  powinno składać się z produktów białkowych , takich jak :chude mięso , drób , ryby , sery, jaja. Przy planowaniu drugich dań ważną zasadą jest uwzględnienie warzyw. Dzieciom w przedszkolu można zaproponować warzywa gotowane i surowe w formie surówek . W obiedzie powinny znaleźć się  też produkty bogate w węglowodany złożone . W przypadku dzieci może to być np. puree ziemniaczane , ryż  , kasza i makarony.

    Do obiadu należy podać napój , najlepszym rozwiązaniem będą kompoty , soki owocowe i warzywne ,   herbatki owocowe.

    Podwieczorek jest posiłkiem uzupełniającym . Pozwala na uniknięcie zbyt długiej przerwy pomiędzy obiadem wydawanym w przedszkolu a posiłkiem , który dziecko spożywa w domu. Dla dzieci polecane są przede wszystkim desery z udziałem mleka , takie jak : jogurty , budynie , koktajle mleczne . Podwieczorek może też składać się z owoców lub deserów z ich udziałem , np.  galaretek , kisieli. Czasem można też podać drożdżówkę  lub kawałek ciasta  , np. z serem bądź owocami.

    Wszystkie omówione informacje są zaczerpnięte z opracowań mgr inż. Anety Radłowskiej – Działo oraz Instytutu Żywności i Żywienia oraz zgodne z zasadami Sanepidu i normami HACCP.